vareffect 0.1.1

Variant consequence prediction and HGVS notation, concordant with Ensembl VEP.
Documentation
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
31
32
33
34
35
36
37
38
39
40
41
42
43
44
45
46
47
48
49
50
51
52
53
54
55
56
57
58
59
60
61
62
63
64
65
66
67
68
69
70
71
72
73
74
75
76
77
78
79
80
81
82
83
84
85
86
87
88
89
90
91
92
93
94
95
96
97
98
99
100
101
102
103
104
105
106
107
108
109
110
111
112
113
114
115
116
117
118
119
120
121
122
123
124
125
126
127
128
129
130
131
132
133
134
135
136
137
138
139
140
141
142
143
144
145
146
147
148
149
150
151
152
153
154
155
156
157
158
159
160
161
162
163
164
165
166
167
168
169
170
171
172
173
174
175
176
177
178
179
180
181
182
183
184
185
186
187
188
189
190
191
192
193
194
195
196
197
198
199
200
201
202
203
204
205
206
207
208
209
210
211
212
213
214
215
216
217
218
219
220
221
222
223
224
225
226
227
228
229
230
231
232
233
234
235
236
237
238
239
240
241
242
243
244
245
246
247
248
249
250
251
252
253
254
255
256
257
258
259
260
261
262
263
264
265
266
267
268
269
270
271
272
273
274
275
276
277
278
279
280
281
282
283
284
285
286
287
288
289
290
291
292
293
294
295
296
297
298
299
300
301
302
303
304
305
306
307
308
309
310
311
312
313
314
315
316
317
318
319
320
321
322
323
324
325
326
327
328
329
330
331
332
333
334
335
336
337
338
339
340
341
342
343
344
345
346
347
348
349
350
351
352
353
354
355
356
357
358
359
360
361
362
363
364
365
366
367
368
369
370
371
372
373
374
375
376
377
378
379
380
381
382
383
384
385
386
387
388
389
390
391
392
393
394
395
396
397
398
399
400
401
402
403
404
405
406
407
408
409
410
411
412
413
414
415
416
417
418
419
420
421
422
423
424
425
426
427
428
429
430
431
432
433
434
435
436
437
438
439
440
441
442
443
444
445
446
447
448
449
450
451
452
453
454
455
456
457
458
459
460
461
462
463
464
465
466
467
468
469
470
471
472
473
474
475
476
477
478
479
480
481
482
483
484
485
486
487
488
489
490
491
492
493
494
495
496
497
498
499
500
501
502
503
504
505
506
507
508
509
510
511
512
513
514
515
516
517
518
519
520
521
522
523
524
525
526
527
528
529
530
531
532
533
534
535
536
537
538
539
540
541
542
543
544
545
546
547
548
549
550
551
552
553
554
555
556
557
558
559
560
561
562
563
564
565
566
567
568
569
570
571
572
573
574
575
576
577
578
579
580
581
582
583
584
585
586
587
588
589
590
591
592
593
594
595
596
597
598
599
600
601
602
603
604
605
606
607
608
609
610
611
612
613
614
615
616
617
618
619
620
621
622
623
624
625
626
627
628
629
630
631
632
633
634
635
636
637
638
639
640
641
642
643
644
645
646
647
648
649
650
651
652
653
654
655
656
657
658
659
660
661
662
663
664
665
666
667
668
669
670
671
672
673
674
675
676
677
678
679
680
681
682
683
684
685
686
687
688
689
690
691
692
693
694
695
696
697
698
699
700
701
702
703
704
705
706
707
708
709
710
711
712
713
714
715
716
717
718
719
720
721
722
723
724
725
726
727
728
729
730
731
732
733
734
735
736
737
738
739
740
741
742
743
744
745
746
747
748
749
750
751
752
753
754
755
756
757
758
759
760
761
762
763
764
765
766
767
768
769
770
771
772
773
774
775
776
//! Boundary-spanning deletions, complex delins, and MNV annotation.

use super::helpers::{
    build_base_result, compute_cdna_position_for_cds, fetch_cds_sequence, fetch_ref_codon,
    finalize_consequences, is_incomplete_terminal_codon,
};
use super::indel::{annotate_cds_frameshift, build_noncds_indel_result, build_splice_indel_result};
use super::{Consequence, ConsequenceResult, Impact};
use crate::codon::{
    format_amino_acids_indel, format_codons_indel, reverse_complement,
    translate_codon_for_transcript, translate_sequence,
};
use crate::error::VarEffectError;
use crate::fasta::FastaReader;
use crate::hgvs_c;
use crate::locate::{
    IndelLocation, IndelRegion, LocateIndex, format_exon_number, format_intron_number, locate_indel,
};
use crate::types::{Strand, TranscriptModel, TranscriptTier};

/// Compute the number of CDS bases deleted by a genomic range `[del_start, del_end)`.
///
/// Walks all CDS segments and sums the overlap with the deletion footprint.
fn compute_cds_projected_length(del_start: u64, del_end: u64, transcript: &TranscriptModel) -> u32 {
    let mut cds_bases = 0u32;
    for seg in &transcript.cds_segments {
        let overlap_start = del_start.max(seg.genomic_start);
        let overlap_end = del_end.min(seg.genomic_end);
        if overlap_start < overlap_end {
            cds_bases += (overlap_end - overlap_start) as u32;
        }
    }
    cds_bases
}

/// For each CDS segment overlapping `[del_start, del_end)`, compute the
/// CDS offset range of the overlap. Returns `(cds_offset_start, cds_offset_end)`
/// pairs in half-open convention, ordered by CDS position.
fn compute_cds_overlap_offsets(
    del_start: u64,
    del_end: u64,
    transcript: &TranscriptModel,
    index: &LocateIndex,
) -> Vec<(u32, u32)> {
    let cumulative = index.cumulative_cds();
    let mut offsets = Vec::new();
    for (seg_idx, seg) in transcript.cds_segments.iter().enumerate() {
        let overlap_start = del_start.max(seg.genomic_start);
        let overlap_end = del_end.min(seg.genomic_end);
        if overlap_start >= overlap_end {
            continue;
        }
        let (intra_start, intra_end) = match transcript.strand {
            Strand::Plus => (
                (overlap_start - seg.genomic_start) as u32,
                (overlap_end - seg.genomic_start) as u32,
            ),
            Strand::Minus => (
                (seg.genomic_end - overlap_end) as u32,
                (seg.genomic_end - overlap_start) as u32,
            ),
        };
        let seg_cds_start = cumulative[seg_idx];
        offsets.push((seg_cds_start + intra_start, seg_cds_start + intra_end));
    }
    offsets
}

/// Annotate a deletion that crosses an exon/intron boundary or spans
/// multiple exons.
///
/// **Priority**:
/// 1. Splice canonical overlap -> splice donor/acceptor consequence.
/// 2. CDS-projected deletion -> frame analysis (frameshift or inframe).
/// 3. No CDS overlap -> intronic/UTR consequence.
#[allow(clippy::too_many_arguments)]
pub(super) fn annotate_boundary_spanning_deletion(
    chrom: &str,
    start: u64,
    end: u64,
    transcript: &TranscriptModel,
    locate_index: &LocateIndex,
    fasta: &FastaReader,
    location: &IndelLocation,
) -> Result<ConsequenceResult, VarEffectError> {
    let is_mito = transcript.chrom == "chrM";

    if location.overlaps_splice_canonical {
        return build_splice_indel_result(transcript, location, start, end);
    }

    let cds_del_len = compute_cds_projected_length(start, end, transcript);
    let total_cds = locate_index.total_cds_length();

    // No CDS bases deleted -> purely intronic/UTR deletion
    if cds_del_len == 0 {
        let mut consequences = vec![Consequence::IntronVariant];
        if location.overlaps_splice_region {
            consequences.push(Consequence::SpliceRegionVariant);
        }
        let impact = finalize_consequences(&mut consequences);
        let mut result = build_base_result(transcript, consequences);
        result.impact = impact;
        if let Some(intron_idx) = location.intron_index {
            result.intron = Some(format_intron_number(intron_idx, transcript.exon_count));
        }
        if let Some(exon_idx) = location.exon_index {
            result.exon = Some(format_exon_number(exon_idx, transcript.exon_count));
        }
        return Ok(result);
    }

    // Entire CDS deleted -> transcript ablation
    if cds_del_len >= total_cds {
        let consequences = vec![Consequence::TranscriptAblation];
        let mut result = build_base_result(transcript, consequences);
        result.impact = Impact::High;
        if let Some(exon_idx) = location.exon_index {
            result.exon = Some(format_exon_number(exon_idx, transcript.exon_count));
        }
        return Ok(result);
    }

    let cds_offsets = compute_cds_overlap_offsets(start, end, transcript, locate_index);
    if cds_offsets.is_empty() {
        return Ok(build_base_result(
            transcript,
            vec![Consequence::CodingSequenceVariant],
        ));
    }

    let global_cds_start = cds_offsets
        .first()
        .expect("cds_offsets verified non-empty")
        .0;
    let global_cds_end = cds_offsets
        .last()
        .expect("cds_offsets verified non-empty")
        .1;

    // Start codon removal
    if global_cds_start == 0 && cds_del_len >= 3 {
        let mut consequences = vec![Consequence::StartLost];
        if location.overlaps_splice_region {
            consequences.push(Consequence::SpliceRegionVariant);
        }
        let impact = finalize_consequences(&mut consequences);
        let mut result = build_base_result(transcript, consequences);
        result.impact = impact;
        result.protein_start = Some(1);
        result.cds_position = Some(global_cds_start + 1);
        result.cds_position_end = Some(global_cds_end);
        if let Some(exon_idx) = location.exon_index {
            result.exon = Some(format_exon_number(exon_idx, transcript.exon_count));
        }
        return Ok(result);
    }

    // Stop-codon-spanning deletion regression. The deletion
    // overlaps the last CDS codon (the stop) AND extends genomically into
    // the 3' UTR. VEP emits `{stop_lost, 3_prime_UTR_variant}` without
    // `frameshift_variant` because its `frameshift` predicate short-circuits
    // when `cds_end` is undefined (see `ensembl-variation`
    // `VariationEffect.pm::frameshift`: `return 0 unless defined $bvfo->cds_start
    // && defined $bvfo->cds_end;`). vareffect replicates that behavior here
    // by detecting the geometry and emitting the stop_lost/UTR pair
    // directly, skipping both the frameshift and inframe branches below.
    //
    // `touches_stop`: deletion overlaps the last CDS codon `[total_cds-3, total_cds)`.
    // `extends_into_3utr`: genomic footprint crosses past `cds_genomic_end`
    // (plus strand) or before `cds_genomic_start` (minus strand).
    let cds_genomic_start = transcript.cds_genomic_start.ok_or_else(|| {
        VarEffectError::Malformed(format!(
            "{}: coding transcript has no cds_genomic_start",
            transcript.accession,
        ))
    })?;
    let cds_genomic_end = transcript.cds_genomic_end.ok_or_else(|| {
        VarEffectError::Malformed(format!(
            "{}: coding transcript has no cds_genomic_end",
            transcript.accession,
        ))
    })?;
    let touches_stop = total_cds >= 3 && global_cds_end + 3 > total_cds;
    let extends_into_3utr = match transcript.strand {
        Strand::Plus => end > cds_genomic_end,
        Strand::Minus => start < cds_genomic_start,
    };
    if touches_stop && extends_into_3utr {
        let mut consequences = vec![Consequence::StopLost, Consequence::ThreePrimeUtrVariant];
        if location.overlaps_splice_region {
            consequences.push(Consequence::SpliceRegionVariant);
        }
        let impact = finalize_consequences(&mut consequences);
        let mut result = build_base_result(transcript, consequences);
        result.impact = impact;
        // Stop codon is the last CDS codon; protein position = total_cds / 3.
        let stop_codon_number = (total_cds / 3).max(1);
        result.protein_start = Some(stop_codon_number);
        result.protein_end = Some(stop_codon_number);
        result.cds_position = Some(global_cds_start + 1);
        result.cds_position_end = Some(global_cds_end);
        if let Some(exon_idx) = location.exon_index {
            result.exon = Some(format_exon_number(exon_idx, transcript.exon_count));
        }
        return Ok(result);
    }

    if !cds_del_len.is_multiple_of(3) {
        // Frameshift
        let first_codon = global_cds_start / 3;
        let mut consequences = vec![Consequence::FrameshiftVariant];
        if location.overlaps_splice_region {
            consequences.push(Consequence::SpliceRegionVariant);
        }
        let impact = finalize_consequences(&mut consequences);

        let codon_start_offset = first_codon * 3;
        let ref_aa = if codon_start_offset + 3 <= total_cds {
            let ref_codon =
                fetch_ref_codon(codon_start_offset, chrom, transcript, locate_index, fasta)?;
            translate_codon_for_transcript(&ref_codon, is_mito)
        } else {
            b'X'
        };

        let hgvs_p = crate::hgvs_p::format_hgvs_p_frameshift(
            global_cds_start,
            global_cds_end,
            &[], // pure deletion, no inserted bases
            chrom,
            transcript,
            locate_index,
            fasta,
            0, // no 3' shift for boundary-spanning deletions
        )?;

        let mut result = build_base_result(transcript, consequences);
        result.impact = impact;
        result.protein_start = Some(first_codon + 1);
        result.protein_end = Some(first_codon + 1);
        result.amino_acids = Some(format!("{}/X", char::from(ref_aa)));
        result.cds_position = Some(global_cds_start + 1);
        result.cds_position_end = Some(global_cds_end);
        result.hgvs_p = hgvs_p;
        result.predicts_nmd = super::nmd::predicts_nmd(global_cds_start + 1, locate_index);
        if let Some(exon_idx) = location.exon_index {
            result.exon = Some(format_exon_number(exon_idx, transcript.exon_count));
        }
        return Ok(result);
    }

    // Inframe deletion: fetch, remove deleted CDS bases, translate, compare
    let codon_start = (global_cds_start / 3) * 3;
    let codon_end = ((global_cds_end - 1) / 3 + 1) * 3;
    let codon_end = codon_end.min(total_cds);

    let ref_seq = fetch_cds_sequence(
        codon_start,
        codon_end,
        chrom,
        transcript,
        locate_index,
        fasta,
    )?;

    // The deletion may span non-contiguous CDS regions (across introns),
    // but in the CDS sequence they are contiguous.
    let local_del_start = (global_cds_start - codon_start) as usize;
    let local_del_end = (global_cds_end - codon_start) as usize;
    let mut alt_seq = Vec::with_capacity(ref_seq.len() - (local_del_end - local_del_start));
    alt_seq.extend_from_slice(&ref_seq[..local_del_start]);
    alt_seq.extend_from_slice(&ref_seq[local_del_end..]);

    let ref_aas = translate_sequence(&ref_seq, is_mito)?;
    let alt_aas = if alt_seq.is_empty() || !alt_seq.len().is_multiple_of(3) {
        Vec::new()
    } else {
        translate_sequence(&alt_seq, is_mito)?
    };

    let first_codon = codon_start / 3;
    let mut consequences = Vec::new();

    if first_codon == 0 && alt_aas.first() != Some(&b'M') {
        consequences.push(Consequence::StartLost);
    }
    if alt_aas.contains(&b'*') && !ref_aas.contains(&b'*') {
        consequences.push(Consequence::StopGained);
    }
    if ref_aas.contains(&b'*') && !alt_aas.contains(&b'*') {
        consequences.push(Consequence::StopLost);
    }
    if !consequences
        .iter()
        .any(|c| matches!(c, Consequence::StartLost))
    {
        consequences.push(Consequence::InframeDeletion);
    }
    if location.overlaps_splice_region {
        consequences.push(Consequence::SpliceRegionVariant);
    }

    let impact = finalize_consequences(&mut consequences);
    let protein_start = first_codon + 1;
    let protein_end = codon_end / 3;
    let cdna_start = compute_cdna_position_for_cds(global_cds_start, locate_index);
    let cdna_end = compute_cdna_position_for_cds(global_cds_end.saturating_sub(1), locate_index);

    // Extend AA window with downstream context for the protein 3' rule.
    let ext_codon_end = (codon_end + 90).min(total_cds);
    let (ref_aas_ext, alt_aas_ext) = if ext_codon_end > codon_end {
        let ext_seq = fetch_cds_sequence(
            codon_end,
            ext_codon_end,
            chrom,
            transcript,
            locate_index,
            fasta,
        )?;
        let ext_aas = translate_sequence(&ext_seq, is_mito)?;
        let mut r = ref_aas.clone();
        r.extend_from_slice(&ext_aas);
        let mut a = alt_aas.clone();
        a.extend_from_slice(&ext_aas);
        (r, a)
    } else {
        (ref_aas.clone(), alt_aas.clone())
    };

    let mut hgvs_p = crate::hgvs_p::format_hgvs_p_inframe_del(
        &ref_aas_ext,
        &alt_aas_ext,
        protein_start,
        &consequences,
    );

    // Stop_lost: compute extension distance via 3'UTR stop-scan.
    if hgvs_p.is_none() && consequences.contains(&Consequence::StopLost) {
        let stop_protein_pos = ref_aas
            .iter()
            .position(|&a| a == b'*')
            .map(|i| protein_start + i as u32)
            .unwrap_or(protein_end);
        hgvs_p = Some(crate::hgvs_p::format_hgvs_p_del_extension(
            stop_protein_pos,
            chrom,
            transcript,
            fasta,
        )?);
    }

    let predicts_nmd = consequences.contains(&Consequence::StopGained)
        && super::nmd::predicts_nmd(global_cds_start + 1, locate_index);

    Ok(ConsequenceResult {
        transcript: transcript.accession.clone(),
        gene_symbol: transcript.gene_symbol.clone(),
        protein_accession: transcript.protein_accession.clone(),
        consequences,
        impact,
        protein_start: Some(protein_start),
        protein_end: Some(protein_end),
        codons: Some(format_codons_indel(
            &ref_seq,
            &alt_seq,
            local_del_start,
            local_del_end,
        )),
        amino_acids: Some(format_amino_acids_indel(&ref_aas, &alt_aas)),
        exon: location
            .exon_index
            .map(|idx| format_exon_number(idx, transcript.exon_count)),
        intron: location
            .intron_index
            .map(|idx| format_intron_number(idx, transcript.exon_count)),
        cds_position: Some(global_cds_start + 1),
        cds_position_end: Some(global_cds_end),
        cdna_position: Some(cdna_start),
        cdna_position_end: Some(cdna_end),
        strand: transcript.strand,
        biotype: transcript.biotype.clone(),
        is_mane_select: transcript.tier == TranscriptTier::ManeSelect,
        is_mane_plus_clinical: transcript.tier == TranscriptTier::ManePlusClinical,
        is_refseq_select: transcript.tier == TranscriptTier::RefSeqSelect,
        hgvs_c: None,
        hgvs_p,
        predicts_nmd,
    })
}

/// Annotate a complex delins (deletion + insertion where both trimmed_ref
/// and trimmed_alt are non-empty with different lengths).
///
/// For CDS variants: expand to codon boundaries, replace deleted CDS bases
/// with inserted alt bases, then check frame. If the resulting CDS alt
/// length is not a multiple of 3 -> `FrameshiftVariant`. Otherwise ->
/// `ProteinAlteringVariant` (VEP convention for delins that change both
/// sequence and length).
#[allow(clippy::too_many_arguments)]
pub(super) fn annotate_complex_delins(
    chrom: &str,
    start: u64,
    trimmed_ref: &[u8],
    trimmed_alt: &[u8],
    transcript: &TranscriptModel,
    locate_index: &LocateIndex,
    fasta: &FastaReader,
) -> Result<ConsequenceResult, VarEffectError> {
    let ref_len = trimmed_ref.len() as u64;
    let del_end = start + ref_len;
    let is_mito = transcript.chrom == "chrM";

    let location = locate_indel(chrom, start, del_end, transcript, locate_index)?;
    let hgvs =
        hgvs_c::format_delins_hgvs(chrom, start, del_end, trimmed_alt, transcript, locate_index)?;

    if location.overlaps_splice_canonical {
        let mut result = build_splice_indel_result(transcript, &location, start, del_end)?;
        result.hgvs_c = hgvs;
        return Ok(result);
    }

    if location.crosses_exon_boundary {
        let mut result = annotate_boundary_spanning_deletion(
            chrom,
            start,
            del_end,
            transcript,
            locate_index,
            fasta,
            &location,
        )?;
        result.hgvs_c = hgvs;
        return Ok(result);
    }

    match &location.region {
        IndelRegion::Cds {
            cds_offset_start,
            cds_offset_end,
        } => {
            let cds_ref_len = cds_offset_end - cds_offset_start;
            let cds_alt_len = trimmed_alt.len() as u32;
            let net_change = cds_alt_len as i64 - cds_ref_len as i64;
            let exon_index = location.exon_index.unwrap_or(0);

            if is_incomplete_terminal_codon(*cds_offset_start, locate_index) {
                let consequences = vec![Consequence::IncompleteTerminalCodonVariant];
                let mut result = build_base_result(transcript, consequences);
                result.exon = Some(format_exon_number(exon_index, transcript.exon_count));
                result.cds_position = Some(cds_offset_start + 1);
                result.hgvs_c = hgvs;
                return Ok(result);
            }

            if net_change % 3 != 0 {
                let mut result = annotate_cds_frameshift(
                    chrom,
                    *cds_offset_start,
                    transcript,
                    locate_index,
                    fasta,
                    exon_index,
                    location.overlaps_splice_region,
                    *cds_offset_end,
                    None,
                    Some(trimmed_alt),
                    0,
                )?;
                result.hgvs_c = hgvs;
                Ok(result)
            } else {
                // Inframe delins
                let codon_start = (cds_offset_start / 3) * 3;
                let codon_end = ((cds_offset_end - 1) / 3 + 1) * 3;
                let total_cds = locate_index.total_cds_length();
                let codon_end = codon_end.min(total_cds);

                let ref_seq = fetch_cds_sequence(
                    codon_start,
                    codon_end,
                    chrom,
                    transcript,
                    locate_index,
                    fasta,
                )?;

                let local_del_start = (cds_offset_start - codon_start) as usize;
                let local_del_end = (cds_offset_end - codon_start) as usize;
                let coding_alt = match transcript.strand {
                    Strand::Plus => trimmed_alt.to_vec(),
                    Strand::Minus => reverse_complement(trimmed_alt),
                };
                let mut alt_seq = Vec::with_capacity(
                    ref_seq.len() - (local_del_end - local_del_start) + coding_alt.len(),
                );
                alt_seq.extend_from_slice(&ref_seq[..local_del_start]);
                alt_seq.extend_from_slice(&coding_alt);
                alt_seq.extend_from_slice(&ref_seq[local_del_end..]);

                let ref_aas = translate_sequence(&ref_seq, is_mito)?;
                let alt_aas = if alt_seq.len().is_multiple_of(3) {
                    translate_sequence(&alt_seq, is_mito)?
                } else {
                    Vec::new()
                };

                let first_codon = codon_start / 3;
                let mut consequences = Vec::new();

                if first_codon == 0 && alt_aas.first() != Some(&b'M') {
                    consequences.push(Consequence::StartLost);
                }
                if alt_aas.contains(&b'*') && !ref_aas.contains(&b'*') {
                    consequences.push(Consequence::StopGained);
                }
                if ref_aas.contains(&b'*') && !alt_aas.contains(&b'*') {
                    consequences.push(Consequence::StopLost);
                }
                if !consequences
                    .iter()
                    .any(|c| matches!(c, Consequence::StartLost))
                {
                    consequences.push(Consequence::ProteinAlteringVariant);
                }
                if location.overlaps_splice_region {
                    consequences.push(Consequence::SpliceRegionVariant);
                }

                let impact = finalize_consequences(&mut consequences);
                let protein_start = first_codon + 1;
                let protein_end = codon_end / 3;
                let cdna_start = compute_cdna_position_for_cds(*cds_offset_start, locate_index);
                let cdna_end =
                    compute_cdna_position_for_cds(cds_offset_end.saturating_sub(1), locate_index);

                let hgvs_p = crate::hgvs_p::format_hgvs_p_delins(
                    &ref_aas,
                    &alt_aas,
                    protein_start,
                    protein_end,
                    &consequences,
                );

                let nmd = consequences.contains(&Consequence::StopGained)
                    && super::nmd::predicts_nmd(cds_offset_start + 1, locate_index);
                let mut result = ConsequenceResult {
                    transcript: transcript.accession.clone(),
                    gene_symbol: transcript.gene_symbol.clone(),
                    protein_accession: transcript.protein_accession.clone(),
                    consequences,
                    impact,
                    protein_start: Some(protein_start),
                    protein_end: Some(protein_end),
                    codons: Some(format_codons_indel(
                        &ref_seq,
                        &alt_seq,
                        local_del_start,
                        local_del_end,
                    )),
                    amino_acids: Some(format_amino_acids_indel(&ref_aas, &alt_aas)),
                    exon: Some(format_exon_number(exon_index, transcript.exon_count)),
                    intron: None,
                    cds_position: Some(cds_offset_start + 1),
                    cds_position_end: Some(*cds_offset_end),
                    cdna_position: Some(cdna_start),
                    cdna_position_end: Some(cdna_end),
                    strand: transcript.strand,
                    biotype: transcript.biotype.clone(),
                    is_mane_select: transcript.tier == TranscriptTier::ManeSelect,
                    is_mane_plus_clinical: transcript.tier == TranscriptTier::ManePlusClinical,
                    is_refseq_select: transcript.tier == TranscriptTier::RefSeqSelect,
                    hgvs_c: None,
                    hgvs_p,
                    predicts_nmd: nmd,
                };
                result.hgvs_c = hgvs;
                Ok(result)
            }
        }
        _ => {
            let del_end = start + trimmed_ref.len() as u64;
            let mut result = build_noncds_indel_result(transcript, &location, start, del_end)?;
            result.hgvs_c = hgvs;
            Ok(result)
        }
    }
}

/// Annotate a multi-nucleotide variant (same-length substitution > 1bp).
///
/// MNVs are treated as a single mutational event: the entire ref region
/// is replaced by the alt. For CDS variants, all affected codons are
/// expanded, translated, and compared. VEP reports the most severe
/// consequence across affected codons.
#[allow(clippy::too_many_arguments)]
pub(super) fn annotate_mnv(
    chrom: &str,
    start: u64,
    ref_bases: &[u8],
    alt_bases: &[u8],
    transcript: &TranscriptModel,
    locate_index: &LocateIndex,
    fasta: &FastaReader,
) -> Result<ConsequenceResult, VarEffectError> {
    let n = ref_bases.len() as u64;
    let end = start + n;
    let is_mito = transcript.chrom == "chrM";

    let location = locate_indel(chrom, start, end, transcript, locate_index)?;
    let hgvs = hgvs_c::format_delins_hgvs(chrom, start, end, alt_bases, transcript, locate_index)?;

    if location.overlaps_splice_canonical {
        let mut result = build_splice_indel_result(transcript, &location, start, end)?;
        result.hgvs_c = hgvs;
        return Ok(result);
    }

    // Boundary crossing: MNV spanning exon/intron is very rare.
    // Treat as coding_sequence_variant since the intronic bases are
    // substituted (no splice site destroyed by same-length change unless
    // canonical overlap, which is caught above).
    if location.crosses_exon_boundary {
        let mut consequences = vec![Consequence::CodingSequenceVariant];
        if location.overlaps_splice_region {
            consequences.push(Consequence::SpliceRegionVariant);
        }
        let mut result = build_base_result(transcript, consequences);
        if let Some(exon_idx) = location.exon_index {
            result.exon = Some(format_exon_number(exon_idx, transcript.exon_count));
        }
        if let Some(intron_idx) = location.intron_index {
            result.intron = Some(format_intron_number(intron_idx, transcript.exon_count));
        }
        result.hgvs_c = hgvs;
        return Ok(result);
    }

    match &location.region {
        IndelRegion::Cds {
            cds_offset_start,
            cds_offset_end,
        } => {
            let exon_index = location.exon_index.unwrap_or(0);

            if is_incomplete_terminal_codon(*cds_offset_start, locate_index) {
                let consequences = vec![Consequence::IncompleteTerminalCodonVariant];
                let mut result = build_base_result(transcript, consequences);
                result.exon = Some(format_exon_number(exon_index, transcript.exon_count));
                result.cds_position = Some(cds_offset_start + 1);
                result.hgvs_c = hgvs;
                return Ok(result);
            }

            let codon_start = (cds_offset_start / 3) * 3;
            let codon_end = ((*cds_offset_end - 1) / 3 + 1) * 3;
            let total_cds = locate_index.total_cds_length();
            let codon_end = codon_end.min(total_cds);

            let ref_seq = fetch_cds_sequence(
                codon_start,
                codon_end,
                chrom,
                transcript,
                locate_index,
                fasta,
            )?;

            // VCF alt_bases are in ascending genomic order (plus strand).
            // For minus-strand transcripts, the lowest genomic position maps
            // to the HIGHEST CDS offset. Reverse-complement the entire alt
            // block to get coding-strand bases in 5'-to-3' transcript order.
            let coding_alt = match transcript.strand {
                Strand::Plus => alt_bases.to_vec(),
                Strand::Minus => reverse_complement(alt_bases),
            };
            let mut alt_seq = ref_seq.clone();
            for i in 0..n as u32 {
                let cds_offset = cds_offset_start + i;
                if cds_offset >= codon_end {
                    break;
                }
                let local_pos = (cds_offset - codon_start) as usize;
                alt_seq[local_pos] = coding_alt[i as usize];
            }

            let ref_aas = translate_sequence(&ref_seq, is_mito)?;
            let alt_aas = translate_sequence(&alt_seq, is_mito)?;

            let first_codon = codon_start / 3;
            let mut consequences = Vec::new();

            let all_same = ref_aas.iter().zip(alt_aas.iter()).all(|(r, a)| r == a);

            if all_same {
                if first_codon == 0 && ref_aas.first() == Some(&b'M') {
                    consequences.push(Consequence::StartRetainedVariant);
                } else if ref_aas.last() == Some(&b'*') {
                    consequences.push(Consequence::StopRetainedVariant);
                } else {
                    consequences.push(Consequence::SynonymousVariant);
                }
            } else if first_codon == 0
                && ref_aas.first() == Some(&b'M')
                && alt_aas.first() != Some(&b'M')
            {
                consequences.push(Consequence::StartLost);
            } else if alt_aas.contains(&b'*') && !ref_aas.contains(&b'*') {
                consequences.push(Consequence::StopGained);
            } else if ref_aas.contains(&b'*') && !alt_aas.contains(&b'*') {
                consequences.push(Consequence::StopLost);
            } else {
                consequences.push(Consequence::MissenseVariant);
            }

            if location.overlaps_splice_region {
                consequences.push(Consequence::SpliceRegionVariant);
            }

            let impact = finalize_consequences(&mut consequences);
            let protein_start = first_codon + 1;
            let protein_end = codon_end / 3;
            let cdna_start = compute_cdna_position_for_cds(*cds_offset_start, locate_index);
            let cdna_end =
                compute_cdna_position_for_cds(cds_offset_end.saturating_sub(1), locate_index);

            let hgvs_p = crate::hgvs_p::format_hgvs_p_delins(
                &ref_aas,
                &alt_aas,
                protein_start,
                protein_end,
                &consequences,
            );

            let predicts_nmd = consequences.contains(&Consequence::StopGained)
                && super::nmd::predicts_nmd(cds_offset_start + 1, locate_index);
            Ok(ConsequenceResult {
                transcript: transcript.accession.clone(),
                gene_symbol: transcript.gene_symbol.clone(),
                protein_accession: transcript.protein_accession.clone(),
                consequences,
                impact,
                protein_start: Some(protein_start),
                protein_end: Some(protein_end),
                codons: Some(format_codons_indel(
                    &ref_seq,
                    &alt_seq,
                    (cds_offset_start - codon_start) as usize,
                    (cds_offset_end - codon_start) as usize,
                )),
                amino_acids: Some(format_amino_acids_indel(&ref_aas, &alt_aas)),
                exon: Some(format_exon_number(exon_index, transcript.exon_count)),
                intron: None,
                cds_position: Some(cds_offset_start + 1),
                cds_position_end: Some(*cds_offset_end),
                cdna_position: Some(cdna_start),
                cdna_position_end: Some(cdna_end),
                strand: transcript.strand,
                biotype: transcript.biotype.clone(),
                is_mane_select: transcript.tier == TranscriptTier::ManeSelect,
                is_mane_plus_clinical: transcript.tier == TranscriptTier::ManePlusClinical,
                is_refseq_select: transcript.tier == TranscriptTier::RefSeqSelect,
                hgvs_c: hgvs,
                hgvs_p,
                predicts_nmd,
            })
        }
        _ => {
            let mnv_end = start + ref_bases.len() as u64;
            let mut result = build_noncds_indel_result(transcript, &location, start, mnv_end)?;
            result.hgvs_c = hgvs;
            Ok(result)
        }
    }
}