use scirs2_core::ndarray::{Array1, Array2, ArrayView1, ArrayView2, Zip};
use scirs2_core::numeric::{Float, FromPrimitive, Zero};
use scirs2_core::random::{Rng, SeedableRng};
use serde::{Deserialize, Serialize};
use std::fmt::Debug;
use crate::error::{ClusteringError, Result};
use crate::vq::euclidean_distance;
#[derive(Debug, Clone, Serialize, Deserialize)]
pub struct QuantumConfig {
pub n_quantum_states: usize,
pub decoherence_factor: f64,
pub quantum_iterations: usize,
pub entanglement_strength: f64,
pub measurement_threshold: f64,
pub temperature: f64,
pub cooling_rate: f64,
}
impl Default for QuantumConfig {
fn default() -> Self {
Self {
n_quantum_states: 8,
decoherence_factor: 0.95,
quantum_iterations: 50,
entanglement_strength: 0.3,
measurement_threshold: 0.1,
temperature: 1.0,
cooling_rate: 0.95,
}
}
}
pub struct QuantumKMeans<F: Float> {
config: QuantumConfig,
n_clusters: usize,
quantum_centroids: Option<Array2<F>>,
quantum_amplitudes: Option<Array2<F>>,
classical_centroids: Option<Array2<F>>,
quantum_states: Vec<QuantumState<F>>,
initialized: bool,
}
#[derive(Debug, Clone)]
pub struct QuantumState<F: Float> {
amplitude: F,
phase: F,
cluster_probabilities: Array1<F>,
}
impl<F: Float + FromPrimitive + Debug> QuantumKMeans<F> {
pub fn new(nclusters: usize, config: QuantumConfig) -> Self {
Self {
config,
n_clusters: nclusters,
quantum_centroids: None,
quantum_amplitudes: None,
classical_centroids: None,
quantum_states: Vec::new(),
initialized: false,
}
}
pub fn fit(&mut self, data: ArrayView2<F>) -> Result<()> {
let (n_samples, n_features) = data.dim();
if n_samples == 0 || n_features == 0 {
return Err(ClusteringError::InvalidInput(
"Data cannot be empty".to_string(),
));
}
let mut quantum_centroids =
Array2::zeros((self.config.n_quantum_states * self.n_clusters, n_features));
let mut quantum_amplitudes = Array2::zeros((self.config.n_quantum_states, self.n_clusters));
let mut classical_centroids = Array2::zeros((self.n_clusters, n_features));
self.initialize_classical_centroids(&mut classical_centroids, data)?;
for quantum_state in 0..self.config.n_quantum_states {
for cluster in 0..self.n_clusters {
let idx = quantum_state * self.n_clusters + cluster;
let noise_scale = F::from(0.1).expect("Failed to convert constant to float");
for feature in 0..n_features {
let noise = self.quantum_noise() * noise_scale;
quantum_centroids[[idx, feature]] =
classical_centroids[[cluster, feature]] + noise;
}
quantum_amplitudes[[quantum_state, cluster]] =
F::from(1.0 / (self.config.n_quantum_states as f64).sqrt())
.expect("Operation failed");
}
}
self.quantum_states = Vec::with_capacity(n_samples);
for _ in 0..n_samples {
let amplitude = F::from(1.0 / (n_samples as f64).sqrt()).expect("Operation failed");
let phase = F::zero();
let cluster_probabilities = Array1::from_elem(
self.n_clusters,
F::from(1.0 / self.n_clusters as f64).expect("Failed to convert to float"),
);
self.quantum_states.push(QuantumState {
amplitude,
phase,
cluster_probabilities,
});
}
self.quantum_centroids = Some(quantum_centroids);
self.quantum_amplitudes = Some(quantum_amplitudes);
self.classical_centroids = Some(classical_centroids);
self.initialized = true;
self.quantum_optimization(data)?;
Ok(())
}
fn initialize_classical_centroids(
&self,
centroids: &mut Array2<F>,
data: ArrayView2<F>,
) -> Result<()> {
let n_samples = data.nrows();
centroids.row_mut(0).assign(&data.row(0));
for i in 1..self.n_clusters {
let mut distances = Array1::zeros(n_samples);
let mut total_distance = F::zero();
for j in 0..n_samples {
let mut min_dist = F::infinity();
for k in 0..i {
let dist = euclidean_distance(data.row(j), centroids.row(k));
if dist < min_dist {
min_dist = dist;
}
}
distances[j] = min_dist * min_dist;
total_distance = total_distance + distances[j];
}
let target =
total_distance * F::from(0.5).expect("Failed to convert constant to float");
let mut cumsum = F::zero();
for j in 0..n_samples {
cumsum = cumsum + distances[j];
if cumsum >= target {
centroids.row_mut(i).assign(&data.row(j));
break;
}
}
}
Ok(())
}
fn quantum_noise(&self) -> F {
let mut rng = scirs2_core::random::thread_rng();
F::from(rng.random_range(-1.0..1.0)).expect("Operation failed")
}
fn quantum_optimization(&mut self, data: ArrayView2<F>) -> Result<()> {
let mut temperature = F::from(self.config.temperature).expect("Failed to convert to float");
let cooling_rate = F::from(self.config.cooling_rate).expect("Failed to convert to float");
for iteration in 0..self.config.quantum_iterations {
self.quantum_evolution_step(data)?;
self.apply_entanglement()?;
self.measure_and_decohere(temperature)?;
temperature = temperature * cooling_rate;
if iteration % 10 == 0 {
self.update_classical_centroids(data)?;
}
}
Ok(())
}
fn quantum_evolution_step(&mut self, data: ArrayView2<F>) -> Result<()> {
let quantum_centroids = self.quantum_centroids.as_ref().expect("Operation failed");
let quantum_amplitudes = self.quantum_amplitudes.as_ref().expect("Operation failed");
for (point_idx, point) in data.rows().into_iter().enumerate() {
let quantum_state = &mut self.quantum_states[point_idx];
for cluster in 0..self.n_clusters {
let mut total_amplitude = F::zero();
for quantum_idx in 0..self.config.n_quantum_states {
let centroid_idx = quantum_idx * self.n_clusters + cluster;
let centroid = quantum_centroids.row(centroid_idx);
let distance = euclidean_distance(point, centroid);
let amplitude = quantum_amplitudes[[quantum_idx, cluster]];
let quantum_weight = amplitude
* F::from((-distance.to_f64().expect("Failed to convert to float")).exp())
.expect("Operation failed");
total_amplitude = total_amplitude + quantum_weight;
}
quantum_state.cluster_probabilities[cluster] = total_amplitude;
}
let sum: F = quantum_state.cluster_probabilities.sum();
if sum > F::zero() {
quantum_state
.cluster_probabilities
.mapv_inplace(|x| x / sum);
}
}
Ok(())
}
fn apply_entanglement(&mut self) -> Result<()> {
let entanglement =
F::from(self.config.entanglement_strength).expect("Failed to convert to float");
for i in 0..(self.quantum_states.len() - 1) {
let (left, right) = self.quantum_states.split_at_mut(i + 1);
let state_i = &mut left[i];
let state_j = &mut right[0];
for cluster in 0..self.n_clusters {
let prob_i = state_i.cluster_probabilities[cluster];
let prob_j = state_j.cluster_probabilities[cluster];
let entangled_i = prob_i + entanglement * (prob_j - prob_i);
let entangled_j = prob_j + entanglement * (prob_i - prob_j);
state_i.cluster_probabilities[cluster] = entangled_i;
state_j.cluster_probabilities[cluster] = entangled_j;
}
let sum_i: F = state_i.cluster_probabilities.sum();
let sum_j: F = state_j.cluster_probabilities.sum();
if sum_i > F::zero() {
state_i.cluster_probabilities.mapv_inplace(|x| x / sum_i);
}
if sum_j > F::zero() {
state_j.cluster_probabilities.mapv_inplace(|x| x / sum_j);
}
}
Ok(())
}
fn measure_and_decohere(&mut self, temperature: F) -> Result<()> {
let decoherence =
F::from(self.config.decoherence_factor).expect("Failed to convert to float");
let threshold =
F::from(self.config.measurement_threshold).expect("Failed to convert to float");
let quantum_noise = self.quantum_noise();
for quantum_state in &mut self.quantum_states {
quantum_state.amplitude = quantum_state.amplitude * decoherence;
let thermal_noise = temperature
* quantum_noise
* F::from(0.01).expect("Failed to convert constant to float");
quantum_state.phase = quantum_state.phase + thermal_noise;
for cluster in 0..self.n_clusters {
if quantum_state.cluster_probabilities[cluster] > threshold {
quantum_state.cluster_probabilities[cluster] = quantum_state
.cluster_probabilities[cluster]
* F::from(1.1).expect("Failed to convert constant to float");
}
}
let sum: F = quantum_state.cluster_probabilities.sum();
if sum > F::zero() {
quantum_state
.cluster_probabilities
.mapv_inplace(|x| x / sum);
}
}
Ok(())
}
fn update_classical_centroids(&mut self, data: ArrayView2<F>) -> Result<()> {
let classical_centroids = self.classical_centroids.as_mut().expect("Operation failed");
classical_centroids.fill(F::zero());
let mut cluster_weights = Array1::zeros(self.n_clusters);
for (point_idx, point) in data.rows().into_iter().enumerate() {
let quantum_state = &self.quantum_states[point_idx];
for cluster in 0..self.n_clusters {
let weight = quantum_state.cluster_probabilities[cluster];
cluster_weights[cluster] = cluster_weights[cluster] + weight;
Zip::from(classical_centroids.row_mut(cluster))
.and(point)
.for_each(|centroid_val, &point_val| {
*centroid_val = *centroid_val + weight * point_val;
});
}
}
for cluster in 0..self.n_clusters {
if cluster_weights[cluster] > F::zero() {
let mut row = classical_centroids.row_mut(cluster);
row.mapv_inplace(|x| x / cluster_weights[cluster]);
}
}
Ok(())
}
pub fn predict(&self, data: ArrayView2<F>) -> Result<Array1<usize>> {
if !self.initialized {
return Err(ClusteringError::InvalidInput(
"Model must be fitted before prediction".to_string(),
));
}
let classical_centroids = self.classical_centroids.as_ref().expect("Operation failed");
let n_samples = data.nrows();
let mut labels = Array1::zeros(n_samples);
for (i, point) in data.rows().into_iter().enumerate() {
let mut min_distance = F::infinity();
let mut best_cluster = 0;
for cluster in 0..self.n_clusters {
let distance = euclidean_distance(point, classical_centroids.row(cluster));
if distance < min_distance {
min_distance = distance;
best_cluster = cluster;
}
}
labels[i] = best_cluster;
}
Ok(labels)
}
pub fn cluster_centers(&self) -> Option<&Array2<F>> {
self.classical_centroids.as_ref()
}
pub fn quantum_states(&self) -> &[QuantumState<F>] {
&self.quantum_states
}
}
pub fn quantum_kmeans<F: Float + FromPrimitive + Debug>(
data: ArrayView2<F>,
n_clusters: usize,
config: Option<QuantumConfig>,
) -> Result<(Array2<F>, Array1<usize>)> {
let config = config.unwrap_or_default();
let mut clusterer = QuantumKMeans::new(n_clusters, config);
clusterer.fit(data)?;
let centroids = clusterer
.cluster_centers()
.expect("Operation failed")
.clone();
let labels = clusterer.predict(data)?;
Ok((centroids, labels))
}
#[cfg(test)]
mod tests {
use super::*;
use scirs2_core::ndarray::Array2;
#[test]
fn test_quantum_config_default() {
let config = QuantumConfig::default();
assert_eq!(config.n_quantum_states, 8);
assert_eq!(config.quantum_iterations, 50);
assert!((config.decoherence_factor - 0.95).abs() < 1e-10);
}
#[test]
fn test_quantum_kmeans_creation() {
let config = QuantumConfig::default();
let clusterer = QuantumKMeans::<f64>::new(3, config);
assert_eq!(clusterer.n_clusters, 3);
assert!(!clusterer.initialized);
}
#[test]
fn test_quantum_kmeans_simple() {
let data = Array2::from_shape_vec(
(6, 2),
vec![0.0, 0.0, 1.0, 1.0, 0.0, 1.0, 1.0, 0.0, 5.0, 5.0, 6.0, 6.0],
)
.expect("Operation failed");
let config = QuantumConfig {
quantum_iterations: 10,
..Default::default()
};
let result = quantum_kmeans(data.view(), 2, Some(config));
assert!(result.is_ok());
let (centroids, labels) = result.expect("Operation failed");
assert_eq!(centroids.nrows(), 2);
assert_eq!(centroids.ncols(), 2);
assert_eq!(labels.len(), 6);
}
#[test]
fn test_quantum_state() {
let amplitude = 0.5f64;
let phase = 0.0f64;
let cluster_probs = Array1::from_vec(vec![0.3, 0.7]);
let state = QuantumState {
amplitude,
phase,
cluster_probabilities: cluster_probs,
};
assert!((state.amplitude - 0.5).abs() < 1e-10);
assert_eq!(state.cluster_probabilities.len(), 2);
}
#[test]
fn test_quantum_noise_generation() {
let config = QuantumConfig::default();
let clusterer = QuantumKMeans::<f64>::new(2, config);
let noise = clusterer.quantum_noise();
assert!(noise >= -1.0 && noise <= 1.0);
}
}