grib-core 0.8.0

Shared GRIB data model, primitives, and code tables
Documentation
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
31
32
33
34
35
36
37
38
39
40
41
42
43
44
45
46
47
48
49
50
51
52
53
54
55
56
57
58
59
60
61
62
63
64
65
66
67
68
69
70
71
72
73
74
75
76
77
78
79
80
81
82
83
84
85
86
87
88
89
90
91
92
93
94
95
96
97
98
99
100
101
102
103
104
105
106
107
108
109
110
111
112
113
114
115
116
117
118
119
120
121
122
123
124
125
126
127
128
129
130
131
132
133
134
135
136
137
138
139
140
141
142
143
144
145
146
147
148
149
150
151
152
153
154
155
156
157
158
159
160
161
162
163
164
165
166
167
168
169
170
171
172
173
174
175
176
177
178
179
180
181
182
183
184
185
186
187
188
189
190
191
192
193
194
195
196
197
198
199
200
201
202
203
204
205
206
207
208
209
210
211
212
213
214
215
216
217
218
219
220
221
222
223
224
225
226
227
228
229
230
231
232
233
234
235
236
237
238
239
240
241
242
243
244
245
246
247
248
249
250
251
252
253
254
255
256
257
258
259
260
261
262
263
264
265
266
267
268
269
270
271
272
273
274
275
276
277
278
279
280
281
282
283
284
285
286
287
288
289
290
291
292
293
294
295
296
297
298
299
300
301
302
303
304
305
306
307
308
309
310
311
312
313
314
315
316
317
318
319
320
321
322
323
324
325
326
327
328
329
330
331
332
333
334
335
336
337
338
339
340
341
342
343
344
345
346
347
348
349
350
351
352
353
354
355
356
357
358
359
360
361
362
363
364
365
366
367
368
369
370
371
372
373
374
375
376
377
378
379
380
381
382
383
384
385
386
387
388
389
390
391
392
393
394
395
396
397
398
399
400
401
402
403
404
405
406
407
408
409
410
411
412
413
414
415
416
417
418
419
420
421
422
423
424
425
426
427
428
429
430
431
432
433
434
435
436
437
438
439
440
441
442
443
444
445
446
447
448
449
450
451
452
453
454
455
456
457
458
459
460
461
462
463
464
465
466
467
468
469
470
471
472
473
474
475
476
477
478
479
480
481
482
483
484
485
486
487
488
489
490
491
492
493
494
495
496
497
498
499
500
501
502
503
504
505
506
507
508
509
510
511
512
513
514
515
516
//! Shared binary encoding primitives used by GRIB section parsers and writers.

use crate::error::{Error, Result};

pub const U24_MAX: u32 = 0x00ff_ffff;

const WMO_I8_MAX: i64 = 0x7f;
const WMO_I16_MAX: i64 = 0x7fff;
const WMO_I24_MAX: i64 = 0x7f_ffff;
const WMO_I32_MAX: i64 = 0x7fff_ffff;
const IBM_FRACTION_SCALE: f64 = 16_777_216.0;
const IEEE_BINARY128_EXPONENT_BIAS: i32 = 16_383;
const IEEE_BINARY128_FRACTION_BITS: u32 = 112;
const IEEE_BINARY128_FRACTION_MASK: u128 = (1_u128 << IEEE_BINARY128_FRACTION_BITS) - 1;

pub fn write_u8_be(out: &mut Vec<u8>, value: u8) -> Result<()> {
    reserve_bytes(out, 1)?;
    out.push(value);
    Ok(())
}

pub fn write_u16_be(out: &mut Vec<u8>, value: u16) -> Result<()> {
    reserve_bytes(out, 2)?;
    out.extend_from_slice(&value.to_be_bytes());
    Ok(())
}

pub fn write_u24_be(out: &mut Vec<u8>, value: u32) -> Result<()> {
    if value > U24_MAX {
        return Err(Error::ValueOutOfRange(format!(
            "value {value} does not fit in an unsigned 24-bit integer"
        )));
    }

    reserve_bytes(out, 3)?;
    out.extend_from_slice(&[
        ((value >> 16) & 0xff) as u8,
        ((value >> 8) & 0xff) as u8,
        (value & 0xff) as u8,
    ]);
    Ok(())
}

pub fn write_u32_be(out: &mut Vec<u8>, value: u32) -> Result<()> {
    reserve_bytes(out, 4)?;
    out.extend_from_slice(&value.to_be_bytes());
    Ok(())
}

pub fn write_u64_be(out: &mut Vec<u8>, value: u64) -> Result<()> {
    reserve_bytes(out, 8)?;
    out.extend_from_slice(&value.to_be_bytes());
    Ok(())
}

pub fn read_u24_be(bytes: &[u8]) -> Option<u32> {
    let bytes = bytes.get(..3)?;
    Some((u32::from(bytes[0]) << 16) | (u32::from(bytes[1]) << 8) | u32::from(bytes[2]))
}

pub fn decode_wmo_i8(byte: u8) -> i16 {
    let magnitude = i16::from(byte & 0x7f);
    if byte & 0x80 == 0 {
        magnitude
    } else {
        -magnitude
    }
}

pub fn decode_wmo_i16(bytes: &[u8]) -> Option<i16> {
    let raw = u16::from_be_bytes(bytes.get(..2)?.try_into().ok()?);
    let magnitude = (raw & 0x7fff) as i16;
    Some(if raw & 0x8000 == 0 {
        magnitude
    } else {
        -magnitude
    })
}

pub fn decode_wmo_i24(bytes: &[u8]) -> Option<i32> {
    let raw = read_u24_be(bytes)?;
    let magnitude = (raw & 0x7f_ffff) as i32;
    Some(if raw & 0x80_0000 == 0 {
        magnitude
    } else {
        -magnitude
    })
}

pub fn decode_wmo_i32(bytes: &[u8]) -> Option<i32> {
    let raw = u32::from_be_bytes(bytes.get(..4)?.try_into().ok()?);
    let magnitude = (raw & 0x7fff_ffff) as i32;
    Some(if raw & 0x8000_0000 == 0 {
        magnitude
    } else {
        -magnitude
    })
}

pub fn encode_wmo_i8(value: i16) -> Option<u8> {
    let magnitude = checked_magnitude(value, WMO_I8_MAX)?;
    Some(if value < 0 {
        0x80 | magnitude as u8
    } else {
        magnitude as u8
    })
}

pub fn encode_wmo_i16(value: i16) -> Option<[u8; 2]> {
    let magnitude = checked_magnitude(value, WMO_I16_MAX)? as u16;
    Some(if value < 0 {
        (0x8000 | magnitude).to_be_bytes()
    } else {
        magnitude.to_be_bytes()
    })
}

pub fn encode_wmo_i24(value: i32) -> Option<[u8; 3]> {
    let magnitude = checked_magnitude(value, WMO_I24_MAX)? as u32;
    let raw = if value < 0 {
        0x80_0000 | magnitude
    } else {
        magnitude
    };
    Some([
        ((raw >> 16) & 0xff) as u8,
        ((raw >> 8) & 0xff) as u8,
        (raw & 0xff) as u8,
    ])
}

pub fn encode_wmo_i32(value: i32) -> Option<[u8; 4]> {
    let magnitude = checked_magnitude(value, WMO_I32_MAX)? as u32;
    Some(if value < 0 {
        (0x8000_0000 | magnitude).to_be_bytes()
    } else {
        magnitude.to_be_bytes()
    })
}

pub fn decode_ibm_f32(bytes: [u8; 4]) -> f32 {
    if bytes == [0, 0, 0, 0] {
        return 0.0;
    }

    let sign = if bytes[0] & 0x80 == 0 { 1.0 } else { -1.0 };
    let exponent = i32::from(bytes[0] & 0x7f) - 64;
    let mantissa = (u32::from(bytes[1]) << 16) | (u32::from(bytes[2]) << 8) | u32::from(bytes[3]);
    let value = sign * f64::from(mantissa) / IBM_FRACTION_SCALE * 16f64.powi(exponent);
    value as f32
}

pub fn decode_ibm_f32_slice(bytes: &[u8]) -> Option<f32> {
    Some(decode_ibm_f32(bytes.get(..4)?.try_into().ok()?))
}

pub fn encode_ibm_f32(value: f32) -> Option<[u8; 4]> {
    if value == 0.0 {
        return Some([0, 0, 0, 0]);
    }
    if !value.is_finite() {
        return None;
    }

    let sign = if value.is_sign_negative() { 0x80 } else { 0x00 };
    let mut fraction = f64::from(value.abs());
    let mut exponent = 64i32;

    while fraction < 0.0625 {
        fraction *= 16.0;
        exponent -= 1;
        if exponent < 0 {
            return None;
        }
    }

    while fraction >= 1.0 {
        fraction /= 16.0;
        exponent += 1;
        if exponent > 0x7f {
            return None;
        }
    }

    let mut mantissa = (fraction * IBM_FRACTION_SCALE).round() as u32;
    if mantissa == 0 {
        return Some([0, 0, 0, 0]);
    }
    if mantissa >= 0x0100_0000 {
        mantissa >>= 4;
        exponent += 1;
        if exponent > 0x7f {
            return None;
        }
    }

    Some([
        sign | exponent as u8,
        ((mantissa >> 16) & 0xff) as u8,
        ((mantissa >> 8) & 0xff) as u8,
        (mantissa & 0xff) as u8,
    ])
}

/// Converts a big-endian IEEE 754 binary128 value to binary64.
///
/// Values outside the binary64 range become signed infinity or signed zero.
/// Finite values are rounded to nearest, with ties to even.
pub fn decode_ieee_binary128(bytes: [u8; 16]) -> f64 {
    let bits = u128::from_be_bytes(bytes);
    let sign = ((bits >> 127) as u64) << 63;
    let exponent = ((bits >> IEEE_BINARY128_FRACTION_BITS) & 0x7fff) as u16;
    let fraction = bits & IEEE_BINARY128_FRACTION_MASK;

    if exponent == 0x7fff {
        if fraction == 0 {
            return f64::from_bits(sign | (0x7ff_u64 << 52));
        }
        let mut payload = (fraction >> (IEEE_BINARY128_FRACTION_BITS - 52)) as u64;
        if payload == 0 {
            payload = 1;
        }
        return f64::from_bits(sign | (0x7ff_u64 << 52) | payload);
    }

    let (significand, binary_exponent) = if exponent == 0 {
        (fraction, 1 - IEEE_BINARY128_EXPONENT_BIAS - 112)
    } else {
        (
            (1_u128 << IEEE_BINARY128_FRACTION_BITS) | fraction,
            i32::from(exponent) - IEEE_BINARY128_EXPONENT_BIAS - 112,
        )
    };
    if significand == 0 {
        return f64::from_bits(sign);
    }

    let leading_bit = 127 - significand.leading_zeros() as i32;
    let mut result_exponent = leading_bit + binary_exponent;
    if result_exponent > 1023 {
        return f64::from_bits(sign | (0x7ff_u64 << 52));
    }

    if result_exponent >= -1022 {
        let shift = u32::try_from(leading_bit - 52)
            .expect("binary128 normal significand always exceeds binary64 precision");
        let mut rounded = round_shift_right_to_even(significand, shift);
        if rounded == 1_u128 << 53 {
            rounded >>= 1;
            result_exponent += 1;
            if result_exponent > 1023 {
                return f64::from_bits(sign | (0x7ff_u64 << 52));
            }
        }

        let exponent_bits = u64::try_from(result_exponent + 1023)
            .expect("normal binary64 exponent is non-negative");
        let fraction_bits = (rounded as u64) & ((1_u64 << 52) - 1);
        return f64::from_bits(sign | (exponent_bits << 52) | fraction_bits);
    }

    let subnormal_shift = u32::try_from(-(binary_exponent + 1074))
        .expect("binary64 subnormal conversion requires a right shift");
    let rounded = round_shift_right_to_even(significand, subnormal_shift);
    if rounded >= 1_u128 << 52 {
        return f64::from_bits(sign | (1_u64 << 52));
    }
    f64::from_bits(sign | rounded as u64)
}

/// Encodes a binary64 value exactly as big-endian IEEE 754 binary128.
pub fn encode_ieee_binary128(value: f64) -> [u8; 16] {
    let bits = value.to_bits();
    let sign = u128::from(bits >> 63) << 127;
    let exponent = ((bits >> 52) & 0x7ff) as u16;
    let fraction = bits & ((1_u64 << 52) - 1);

    let encoded = match exponent {
        0 if fraction == 0 => sign,
        0 => {
            let leading_bit = 63 - fraction.leading_zeros();
            let unbiased_exponent = leading_bit as i32 - 1074;
            let binary128_exponent =
                u128::try_from(unbiased_exponent + IEEE_BINARY128_EXPONENT_BIAS)
                    .expect("every binary64 subnormal is normal in binary128");
            let trailing = u128::from(fraction ^ (1_u64 << leading_bit));
            let binary128_fraction = trailing << (IEEE_BINARY128_FRACTION_BITS - leading_bit);
            sign | (binary128_exponent << IEEE_BINARY128_FRACTION_BITS) | binary128_fraction
        }
        0x7ff => {
            sign | (0x7fff_u128 << IEEE_BINARY128_FRACTION_BITS) | (u128::from(fraction) << 60)
        }
        _ => {
            let unbiased_exponent = i32::from(exponent) - 1023;
            let binary128_exponent =
                u128::try_from(unbiased_exponent + IEEE_BINARY128_EXPONENT_BIAS)
                    .expect("every finite binary64 value is representable in binary128");
            sign | (binary128_exponent << IEEE_BINARY128_FRACTION_BITS)
                | (u128::from(fraction) << 60)
        }
    };

    encoded.to_be_bytes()
}

fn round_shift_right_to_even(value: u128, shift: u32) -> u128 {
    match shift {
        0 => value,
        1..=127 => {
            let quotient = value >> shift;
            let remainder_mask = (1_u128 << shift) - 1;
            let remainder = value & remainder_mask;
            let halfway = 1_u128 << (shift - 1);
            quotient
                + u128::from(remainder > halfway || (remainder == halfway && quotient & 1 != 0))
        }
        128 => u128::from(value > (1_u128 << 127)),
        _ => 0,
    }
}

fn reserve_bytes(out: &mut Vec<u8>, additional: usize) -> Result<()> {
    out.try_reserve(additional)
        .map_err(|error| Error::allocation("output bytes", additional, error))
}

fn checked_magnitude<T>(value: T, max: i64) -> Option<i64>
where
    T: Into<i64>,
{
    let value = value.into();
    let magnitude = value.checked_abs()?;
    (magnitude <= max).then_some(magnitude)
}

#[cfg(test)]
mod tests {
    use super::{
        decode_ibm_f32, decode_ibm_f32_slice, decode_ieee_binary128, decode_wmo_i16,
        decode_wmo_i24, decode_wmo_i32, decode_wmo_i8, encode_ibm_f32, encode_ieee_binary128,
        encode_wmo_i16, encode_wmo_i24, encode_wmo_i32, encode_wmo_i8, read_u24_be, write_u16_be,
        write_u24_be, write_u32_be, write_u64_be, write_u8_be,
    };

    #[test]
    fn writes_big_endian_unsigned_integers() {
        let mut out = Vec::new();
        write_u8_be(&mut out, 0x12).unwrap();
        write_u16_be(&mut out, 0x3456).unwrap();
        write_u24_be(&mut out, 0x789abc).unwrap();
        write_u32_be(&mut out, 0xdef0_1234).unwrap();
        write_u64_be(&mut out, 0x5678_9abc_def0_1234).unwrap();

        assert_eq!(
            out,
            [
                0x12, 0x34, 0x56, 0x78, 0x9a, 0xbc, 0xde, 0xf0, 0x12, 0x34, 0x56, 0x78, 0x9a, 0xbc,
                0xde, 0xf0, 0x12, 0x34
            ]
        );
    }

    #[test]
    fn rejects_unsigned_24_bit_overflow() {
        let mut out = Vec::new();
        let error = write_u24_be(&mut out, 0x0100_0000).unwrap_err();
        assert!(matches!(error, crate::Error::ValueOutOfRange(_)));
        assert!(out.is_empty());
    }

    #[test]
    fn reads_unsigned_24_bit_integers() {
        assert_eq!(read_u24_be(&[0x12, 0x34, 0x56]), Some(0x12_3456));
        assert_eq!(read_u24_be(&[0x12, 0x34]), None);
    }

    #[test]
    fn roundtrips_wmo_signed_integers() {
        assert_eq!(decode_wmo_i8(encode_wmo_i8(-5).unwrap()), -5);
        assert_eq!(decode_wmo_i16(&encode_wmo_i16(-500).unwrap()), Some(-500));
        assert_eq!(
            decode_wmo_i24(&encode_wmo_i24(-500_000).unwrap()),
            Some(-500_000)
        );
        assert_eq!(
            decode_wmo_i32(&encode_wmo_i32(-500_000_000).unwrap()),
            Some(-500_000_000)
        );
    }

    #[test]
    fn matches_known_wmo_signed_byte_patterns() {
        assert_eq!(decode_wmo_i8(0x85), -5);
        assert_eq!(decode_wmo_i16(&[0x80, 0x05]), Some(-5));
        assert_eq!(decode_wmo_i24(&[0x80, 0x00, 0x05]), Some(-5));
        assert_eq!(decode_wmo_i32(&[0x80, 0x00, 0x00, 0x05]), Some(-5));
        assert_eq!(encode_wmo_i8(5), Some(0x05));
        assert_eq!(encode_wmo_i16(5), Some([0x00, 0x05]));
        assert_eq!(encode_wmo_i24(5), Some([0x00, 0x00, 0x05]));
        assert_eq!(encode_wmo_i32(5), Some([0x00, 0x00, 0x00, 0x05]));
    }

    #[test]
    fn rejects_wmo_signed_integer_overflow() {
        assert_eq!(encode_wmo_i8(128), None);
        assert_eq!(encode_wmo_i16(i16::MIN), None);
        assert_eq!(encode_wmo_i24(0x80_0000), None);
        assert_eq!(encode_wmo_i32(i32::MIN), None);
        assert_eq!(decode_wmo_i16(&[0x00]), None);
        assert_eq!(decode_wmo_i24(&[0x00, 0x00]), None);
        assert_eq!(decode_wmo_i32(&[0x00, 0x00, 0x00]), None);
    }

    #[test]
    fn decodes_known_ibm_float_patterns() {
        assert_eq!(decode_ibm_f32([0x00, 0x00, 0x00, 0x00]), 0.0);
        assert_eq!(decode_ibm_f32([0x41, 0x10, 0x00, 0x00]), 1.0);
        assert_eq!(decode_ibm_f32([0xc1, 0x20, 0x00, 0x00]), -2.0);
        assert_eq!(decode_ibm_f32([0x41, 0xa0, 0x00, 0x00]), 10.0);
        assert_eq!(decode_ibm_f32_slice(&[0x41, 0x10, 0x00, 0x00]), Some(1.0));
        assert_eq!(decode_ibm_f32_slice(&[0x41, 0x10, 0x00]), None);
    }

    #[test]
    fn roundtrips_finite_ibm_float_values() {
        for value in [0.0_f32, 0.25, 0.5, 1.0, -2.0, 10.0, 16.0, 1234.5] {
            let encoded = encode_ibm_f32(value).unwrap();
            let decoded = decode_ibm_f32(encoded);
            let tolerance = value.abs().max(1.0) * 1.0e-6;
            assert!(
                (decoded - value).abs() <= tolerance,
                "value {value} encoded as {encoded:02x?} decoded as {decoded}"
            );
        }
    }

    #[test]
    fn encodes_known_ibm_float_patterns() {
        assert_eq!(encode_ibm_f32(0.0), Some([0x00, 0x00, 0x00, 0x00]));
        assert_eq!(encode_ibm_f32(1.0), Some([0x41, 0x10, 0x00, 0x00]));
        assert_eq!(encode_ibm_f32(-2.0), Some([0xc1, 0x20, 0x00, 0x00]));
        assert_eq!(encode_ibm_f32(10.0), Some([0x41, 0xa0, 0x00, 0x00]));
    }

    #[test]
    fn rejects_non_finite_ibm_float_values() {
        assert_eq!(encode_ibm_f32(f32::NAN), None);
        assert_eq!(encode_ibm_f32(f32::INFINITY), None);
        assert_eq!(encode_ibm_f32(f32::NEG_INFINITY), None);
    }

    #[test]
    fn roundtrips_binary64_values_through_binary128() {
        for value in [
            0.0,
            -0.0,
            1.0,
            -2.5,
            f64::MIN_POSITIVE,
            f64::from_bits(1),
            f64::MAX,
            f64::INFINITY,
            f64::NEG_INFINITY,
        ] {
            let decoded = decode_ieee_binary128(encode_ieee_binary128(value));
            assert_eq!(decoded.to_bits(), value.to_bits(), "failed for {value:?}");
        }

        assert!(decode_ieee_binary128(encode_ieee_binary128(f64::NAN)).is_nan());
    }

    #[test]
    fn decodes_known_binary128_values() {
        assert_eq!(
            decode_ieee_binary128(0x3fff_0000_0000_0000_0000_0000_0000_0000_u128.to_be_bytes()),
            1.0
        );
        assert_eq!(
            decode_ieee_binary128(0xc000_0000_0000_0000_0000_0000_0000_0000_u128.to_be_bytes()),
            -2.0
        );
    }

    #[test]
    fn rounds_binary128_ties_to_even_binary64_values() {
        let exponent = 0x3fff_u128 << 112;
        let halfway_above_one = exponent | (1_u128 << 59);
        let above_halfway = halfway_above_one | 1;
        let halfway_above_odd = exponent | (3_u128 << 59);

        assert_eq!(
            decode_ieee_binary128(halfway_above_one.to_be_bytes()).to_bits(),
            1.0_f64.to_bits()
        );
        assert_eq!(
            decode_ieee_binary128(above_halfway.to_be_bytes()).to_bits(),
            1.0_f64.to_bits() + 1
        );
        assert_eq!(
            decode_ieee_binary128(halfway_above_odd.to_be_bytes()).to_bits(),
            1.0_f64.to_bits() + 2
        );
    }

    #[test]
    fn rounds_binary128_at_binary64_subnormal_boundary() {
        let half_minimum_subnormal = (15_308_u128 << 112).to_be_bytes();
        let above_half_minimum_subnormal = ((15_308_u128 << 112) | 1).to_be_bytes();

        assert_eq!(decode_ieee_binary128(half_minimum_subnormal).to_bits(), 0);
        assert_eq!(
            decode_ieee_binary128(above_half_minimum_subnormal).to_bits(),
            1
        );
    }
}