use ferrolearn_core::error::FerroError;
use ferrolearn_core::introspection::HasClasses;
use ferrolearn_core::pipeline::{FittedPipelineEstimator, PipelineEstimator};
use ferrolearn_core::traits::{Fit, Predict};
use ndarray::{Array1, Array2};
use num_traits::{Float, FromPrimitive, ToPrimitive};
#[derive(Debug, Clone)]
pub struct BernoulliNB<F> {
pub alpha: F,
pub binarize: Option<F>,
pub class_prior: Option<Vec<F>>,
}
impl<F: Float> BernoulliNB<F> {
#[must_use]
pub fn new() -> Self {
Self {
alpha: F::one(),
binarize: None,
class_prior: None,
}
}
#[must_use]
pub fn with_alpha(mut self, alpha: F) -> Self {
self.alpha = alpha;
self
}
#[must_use]
pub fn with_binarize(mut self, threshold: F) -> Self {
self.binarize = Some(threshold);
self
}
#[must_use]
pub fn with_class_prior(mut self, priors: Vec<F>) -> Self {
self.class_prior = Some(priors);
self
}
}
impl<F: Float> Default for BernoulliNB<F> {
fn default() -> Self {
Self::new()
}
}
fn binarize_array<F: Float>(x: &Array2<F>, threshold: F) -> Array2<F> {
x.mapv(|v| if v > threshold { F::one() } else { F::zero() })
}
#[derive(Debug, Clone)]
pub struct FittedBernoulliNB<F> {
classes: Vec<usize>,
log_prior: Array1<F>,
log_prob: Array2<F>,
log_neg_prob: Array2<F>,
binarize: Option<F>,
feature_counts: Array2<F>,
class_counts: Vec<usize>,
alpha: F,
class_prior: Option<Vec<F>>,
}
impl<F: Float + Send + Sync + 'static> Fit<Array2<F>, Array1<usize>> for BernoulliNB<F> {
type Fitted = FittedBernoulliNB<F>;
type Error = FerroError;
fn fit(&self, x: &Array2<F>, y: &Array1<usize>) -> Result<FittedBernoulliNB<F>, FerroError> {
let (n_samples, n_features) = x.dim();
if n_samples == 0 {
return Err(FerroError::InsufficientSamples {
required: 1,
actual: 0,
context: "BernoulliNB requires at least one sample".into(),
});
}
if n_samples != y.len() {
return Err(FerroError::ShapeMismatch {
expected: vec![n_samples],
actual: vec![y.len()],
context: "y length must match number of samples in X".into(),
});
}
let x_bin = if let Some(threshold) = self.binarize {
binarize_array(x, threshold)
} else {
x.clone()
};
let mut classes: Vec<usize> = y.to_vec();
classes.sort_unstable();
classes.dedup();
let n_classes = classes.len();
let n_f = F::from(n_samples).unwrap();
let two = F::from(2.0).unwrap();
let mut log_prior = Array1::<F>::zeros(n_classes);
let mut log_prob = Array2::<F>::zeros((n_classes, n_features));
let mut log_neg_prob = Array2::<F>::zeros((n_classes, n_features));
let mut feature_counts = Array2::<F>::zeros((n_classes, n_features));
let mut class_counts_vec = vec![0usize; n_classes];
for (ci, &class_label) in classes.iter().enumerate() {
let class_indices: Vec<usize> = y
.iter()
.enumerate()
.filter_map(|(i, &label)| if label == class_label { Some(i) } else { None })
.collect();
let n_c = class_indices.len();
let n_c_f = F::from(n_c).unwrap();
log_prior[ci] = (n_c_f / n_f).ln();
class_counts_vec[ci] = n_c;
for j in 0..n_features {
let fc = class_indices
.iter()
.fold(F::zero(), |acc, &i| acc + x_bin[[i, j]]);
feature_counts[[ci, j]] = fc;
let p = (fc + self.alpha) / (n_c_f + two * self.alpha);
log_prob[[ci, j]] = p.ln();
log_neg_prob[[ci, j]] = (F::one() - p).ln();
}
}
if let Some(ref priors) = self.class_prior {
if priors.len() != n_classes {
return Err(FerroError::InvalidParameter {
name: "class_prior".into(),
reason: format!(
"length {} does not match number of classes {}",
priors.len(),
n_classes
),
});
}
for (ci, &p) in priors.iter().enumerate() {
log_prior[ci] = p.ln();
}
}
Ok(FittedBernoulliNB {
classes,
log_prior,
log_prob,
log_neg_prob,
binarize: self.binarize,
feature_counts,
class_counts: class_counts_vec,
alpha: self.alpha,
class_prior: self.class_prior.clone(),
})
}
}
impl<F: Float + Send + Sync + 'static> FittedBernoulliNB<F> {
pub fn partial_fit(&mut self, x: &Array2<F>, y: &Array1<usize>) -> Result<(), FerroError> {
let (n_samples, n_features) = x.dim();
if n_samples == 0 {
return Ok(());
}
if n_samples != y.len() {
return Err(FerroError::ShapeMismatch {
expected: vec![n_samples],
actual: vec![y.len()],
context: "y length must match number of samples in X".into(),
});
}
if n_features != self.log_prob.ncols() {
return Err(FerroError::ShapeMismatch {
expected: vec![self.log_prob.ncols()],
actual: vec![n_features],
context: "number of features must match fitted BernoulliNB".into(),
});
}
let x_bin = if let Some(threshold) = self.binarize {
binarize_array(x, threshold)
} else {
x.clone()
};
let two = F::from(2.0).unwrap();
for (ci, &class_label) in self.classes.clone().iter().enumerate() {
let new_indices: Vec<usize> = y
.iter()
.enumerate()
.filter_map(|(i, &label)| if label == class_label { Some(i) } else { None })
.collect();
if new_indices.is_empty() {
continue;
}
self.class_counts[ci] += new_indices.len();
for &i in &new_indices {
for j in 0..n_features {
self.feature_counts[[ci, j]] = self.feature_counts[[ci, j]] + x_bin[[i, j]];
}
}
}
let n_classes = self.classes.len();
for ci in 0..n_classes {
let n_c_f = F::from(self.class_counts[ci]).unwrap();
for j in 0..n_features {
let p = (self.feature_counts[[ci, j]] + self.alpha) / (n_c_f + two * self.alpha);
self.log_prob[[ci, j]] = p.ln();
self.log_neg_prob[[ci, j]] = (F::one() - p).ln();
}
}
if self.class_prior.is_none() {
let total: usize = self.class_counts.iter().sum();
let total_f = F::from(total).unwrap();
for (ci, &count) in self.class_counts.iter().enumerate() {
self.log_prior[ci] = (F::from(count).unwrap() / total_f).ln();
}
}
Ok(())
}
fn joint_log_likelihood(&self, x: &Array2<F>) -> Array2<F> {
let n_samples = x.nrows();
let n_classes = self.classes.len();
let n_features = x.ncols();
let mut scores = Array2::<F>::zeros((n_samples, n_classes));
for i in 0..n_samples {
for ci in 0..n_classes {
let mut score = self.log_prior[ci];
for j in 0..n_features {
let xij = x[[i, j]];
score = score
+ xij * self.log_prob[[ci, j]]
+ (F::one() - xij) * self.log_neg_prob[[ci, j]];
}
scores[[i, ci]] = score;
}
}
scores
}
pub fn predict_proba(&self, x: &Array2<F>) -> Result<Array2<F>, FerroError> {
let n_features_fitted = self.log_prob.ncols();
if x.ncols() != n_features_fitted {
return Err(FerroError::ShapeMismatch {
expected: vec![n_features_fitted],
actual: vec![x.ncols()],
context: "number of features must match fitted BernoulliNB".into(),
});
}
let x_bin = if let Some(threshold) = self.binarize {
binarize_array(x, threshold)
} else {
x.clone()
};
let log_scores = self.joint_log_likelihood(&x_bin);
let n_samples = x.nrows();
let n_classes = self.classes.len();
let mut proba = Array2::<F>::zeros((n_samples, n_classes));
for i in 0..n_samples {
let max_score = log_scores
.row(i)
.iter()
.fold(F::neg_infinity(), |a, &b| a.max(b));
let mut row_sum = F::zero();
for ci in 0..n_classes {
let p = (log_scores[[i, ci]] - max_score).exp();
proba[[i, ci]] = p;
row_sum = row_sum + p;
}
for ci in 0..n_classes {
proba[[i, ci]] = proba[[i, ci]] / row_sum;
}
}
Ok(proba)
}
}
impl<F: Float + Send + Sync + 'static> Predict<Array2<F>> for FittedBernoulliNB<F> {
type Output = Array1<usize>;
type Error = FerroError;
fn predict(&self, x: &Array2<F>) -> Result<Array1<usize>, FerroError> {
let n_features_fitted = self.log_prob.ncols();
if x.ncols() != n_features_fitted {
return Err(FerroError::ShapeMismatch {
expected: vec![n_features_fitted],
actual: vec![x.ncols()],
context: "number of features must match fitted BernoulliNB".into(),
});
}
let x_bin = if let Some(threshold) = self.binarize {
binarize_array(x, threshold)
} else {
x.clone()
};
let scores = self.joint_log_likelihood(&x_bin);
let n_samples = x.nrows();
let n_classes = self.classes.len();
let mut predictions = Array1::<usize>::zeros(n_samples);
for i in 0..n_samples {
let mut best_class = 0;
let mut best_score = scores[[i, 0]];
for ci in 1..n_classes {
if scores[[i, ci]] > best_score {
best_score = scores[[i, ci]];
best_class = ci;
}
}
predictions[i] = self.classes[best_class];
}
Ok(predictions)
}
}
impl<F: Float + Send + Sync + 'static> HasClasses for FittedBernoulliNB<F> {
fn classes(&self) -> &[usize] {
&self.classes
}
fn n_classes(&self) -> usize {
self.classes.len()
}
}
impl<F: Float + ToPrimitive + FromPrimitive + Send + Sync + 'static> PipelineEstimator<F>
for BernoulliNB<F>
{
fn fit_pipeline(
&self,
x: &Array2<F>,
y: &Array1<F>,
) -> Result<Box<dyn FittedPipelineEstimator<F>>, FerroError> {
let y_usize: Array1<usize> = y.mapv(|v| v.to_usize().unwrap_or(0));
let fitted = self.fit(x, &y_usize)?;
Ok(Box::new(FittedBernoulliNBPipeline(fitted)))
}
}
struct FittedBernoulliNBPipeline<F: Float + Send + Sync + 'static>(FittedBernoulliNB<F>);
unsafe impl<F: Float + Send + Sync + 'static> Send for FittedBernoulliNBPipeline<F> {}
unsafe impl<F: Float + Send + Sync + 'static> Sync for FittedBernoulliNBPipeline<F> {}
impl<F: Float + ToPrimitive + FromPrimitive + Send + Sync + 'static> FittedPipelineEstimator<F>
for FittedBernoulliNBPipeline<F>
{
fn predict_pipeline(&self, x: &Array2<F>) -> Result<Array1<F>, FerroError> {
let preds = self.0.predict(x)?;
Ok(preds.mapv(|v| F::from_usize(v).unwrap_or(F::nan())))
}
}
#[cfg(test)]
mod tests {
use super::*;
use approx::assert_relative_eq;
use ndarray::array;
fn make_binary_data() -> (Array2<f64>, Array1<usize>) {
let x = Array2::from_shape_vec(
(6, 3),
vec![
1.0, 1.0, 0.0, 1.0, 0.0, 0.0, 1.0, 1.0, 0.0, 0.0, 0.0, 1.0, 0.0, 1.0, 1.0, 0.0,
0.0, 1.0,
],
)
.unwrap();
let y = array![0usize, 0, 0, 1, 1, 1];
(x, y)
}
#[test]
fn test_bernoulli_nb_fit_predict() {
let (x, y) = make_binary_data();
let model = BernoulliNB::<f64>::new();
let fitted = model.fit(&x, &y).unwrap();
let preds = fitted.predict(&x).unwrap();
let correct = preds.iter().zip(y.iter()).filter(|(p, a)| p == a).count();
assert_eq!(correct, 6);
}
#[test]
fn test_bernoulli_nb_predict_proba_sums_to_one() {
let (x, y) = make_binary_data();
let model = BernoulliNB::<f64>::new();
let fitted = model.fit(&x, &y).unwrap();
let proba = fitted.predict_proba(&x).unwrap();
for i in 0..proba.nrows() {
assert_relative_eq!(proba.row(i).sum(), 1.0, epsilon = 1e-10);
}
}
#[test]
fn test_bernoulli_nb_has_classes() {
let (x, y) = make_binary_data();
let model = BernoulliNB::<f64>::new();
let fitted = model.fit(&x, &y).unwrap();
assert_eq!(fitted.classes(), &[0, 1]);
assert_eq!(fitted.n_classes(), 2);
}
#[test]
fn test_bernoulli_nb_binarize_threshold() {
let x = Array2::from_shape_vec(
(6, 3),
vec![
0.9, 0.8, 0.1, 0.7, 0.2, 0.3, 0.8, 0.9, 0.1, 0.2, 0.1, 0.9, 0.1, 0.8, 0.7, 0.3,
0.2, 0.8,
],
)
.unwrap();
let y = array![0usize, 0, 0, 1, 1, 1];
let model = BernoulliNB::<f64>::new().with_binarize(0.5);
let fitted = model.fit(&x, &y).unwrap();
let preds = fitted.predict(&x).unwrap();
let correct = preds.iter().zip(y.iter()).filter(|(p, a)| p == a).count();
assert_eq!(correct, 6);
}
#[test]
fn test_bernoulli_nb_binarize_zero_threshold() {
let x =
Array2::from_shape_vec((4, 2), vec![2.0, 0.0, 3.0, 0.0, 0.0, 2.0, 0.0, 3.0]).unwrap();
let y = array![0usize, 0, 1, 1];
let model = BernoulliNB::<f64>::new().with_binarize(0.0);
let fitted = model.fit(&x, &y).unwrap();
let preds = fitted.predict(&x).unwrap();
assert_eq!(preds[0], 0);
assert_eq!(preds[3], 1);
}
#[test]
fn test_bernoulli_nb_shape_mismatch_fit() {
let x = Array2::from_shape_vec((4, 3), vec![1.0; 12]).unwrap();
let y = array![0usize, 1]; let model = BernoulliNB::<f64>::new();
assert!(model.fit(&x, &y).is_err());
}
#[test]
fn test_bernoulli_nb_shape_mismatch_predict() {
let (x, y) = make_binary_data();
let model = BernoulliNB::<f64>::new();
let fitted = model.fit(&x, &y).unwrap();
let x_bad = Array2::from_shape_vec((3, 5), vec![0.0; 15]).unwrap();
assert!(fitted.predict(&x_bad).is_err());
assert!(fitted.predict_proba(&x_bad).is_err());
}
#[test]
fn test_bernoulli_nb_single_class() {
let x = Array2::from_shape_vec((3, 2), vec![1.0, 0.0, 0.0, 1.0, 1.0, 1.0]).unwrap();
let y = array![5usize, 5, 5];
let model = BernoulliNB::<f64>::new();
let fitted = model.fit(&x, &y).unwrap();
assert_eq!(fitted.classes(), &[5]);
let preds = fitted.predict(&x).unwrap();
assert!(preds.iter().all(|&p| p == 5));
}
#[test]
fn test_bernoulli_nb_empty_data() {
let x = Array2::<f64>::zeros((0, 3));
let y = Array1::<usize>::zeros(0);
let model = BernoulliNB::<f64>::new();
assert!(model.fit(&x, &y).is_err());
}
#[test]
fn test_bernoulli_nb_default() {
let model = BernoulliNB::<f64>::default();
assert_relative_eq!(model.alpha, 1.0, epsilon = 1e-15);
assert!(model.binarize.is_none());
}
#[test]
fn test_bernoulli_nb_predict_proba_ordering() {
let (x, y) = make_binary_data();
let model = BernoulliNB::<f64>::new();
let fitted = model.fit(&x, &y).unwrap();
let proba = fitted.predict_proba(&x).unwrap();
for i in 0..3 {
assert!(proba[[i, 0]] > proba[[i, 1]]);
}
for i in 3..6 {
assert!(proba[[i, 1]] > proba[[i, 0]]);
}
}
#[test]
fn test_bernoulli_nb_partial_fit() {
let x1 = Array2::from_shape_vec(
(4, 3),
vec![1.0, 1.0, 0.0, 1.0, 0.0, 0.0, 0.0, 0.0, 1.0, 0.0, 1.0, 1.0],
)
.unwrap();
let y1 = array![0usize, 0, 1, 1];
let model = BernoulliNB::<f64>::new();
let mut fitted = model.fit(&x1, &y1).unwrap();
let x2 = Array2::from_shape_vec((2, 3), vec![1.0, 1.0, 0.0, 0.0, 0.0, 1.0]).unwrap();
let y2 = array![0usize, 1];
fitted.partial_fit(&x2, &y2).unwrap();
let preds = fitted.predict(&x1).unwrap();
assert_eq!(preds.len(), 4);
}
#[test]
fn test_bernoulli_nb_partial_fit_shape_mismatch() {
let (x, y) = make_binary_data();
let model = BernoulliNB::<f64>::new();
let mut fitted = model.fit(&x, &y).unwrap();
let x_bad = Array2::from_shape_vec((2, 5), vec![1.0; 10]).unwrap();
let y_bad = array![0usize, 1];
assert!(fitted.partial_fit(&x_bad, &y_bad).is_err());
}
#[test]
fn test_bernoulli_nb_class_prior() {
let (x, y) = make_binary_data();
let model = BernoulliNB::<f64>::new().with_class_prior(vec![0.8, 0.2]);
let fitted = model.fit(&x, &y).unwrap();
let preds = fitted.predict(&x).unwrap();
assert_eq!(preds.len(), 6);
}
#[test]
fn test_bernoulli_nb_class_prior_wrong_length() {
let (x, y) = make_binary_data();
let model = BernoulliNB::<f64>::new().with_class_prior(vec![0.5, 0.3, 0.2]);
assert!(model.fit(&x, &y).is_err());
}
}