axonml-distributed 0.4.2

Distributed training utilities for the Axonml ML framework
Documentation
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
31
32
33
34
35
36
37
38
39
40
41
42
43
44
45
46
47
48
49
50
51
52
53
54
55
56
57
58
59
60
61
62
63
64
65
66
67
68
69
70
71
72
73
74
75
76
77
78
79
80
81
82
83
84
85
86
87
88
89
90
91
92
93
94
95
96
97
98
99
100
101
102
103
104
105
106
107
108
109
110
111
112
113
114
115
116
117
118
119
120
121
122
123
124
125
126
127
128
129
130
131
132
133
134
135
136
137
138
139
140
141
142
143
144
145
146
147
148
149
150
151
152
153
154
155
156
157
158
159
160
161
162
163
164
165
166
167
168
169
170
171
172
173
174
175
176
177
178
179
180
181
182
183
184
185
186
187
188
189
190
191
192
193
194
195
196
197
198
199
200
201
202
203
204
205
206
207
208
209
210
211
212
213
214
215
216
217
218
219
220
221
222
223
224
225
226
227
228
229
230
231
232
233
234
235
236
237
238
239
240
241
242
243
244
245
246
247
248
249
250
251
252
253
254
255
256
257
258
259
260
261
262
263
264
265
266
267
268
269
270
271
272
273
274
275
276
277
278
279
280
281
282
283
284
285
286
287
288
289
290
291
292
293
294
295
296
297
298
299
300
301
302
303
304
305
306
307
308
309
310
311
312
313
314
315
316
317
318
319
320
321
322
323
324
325
326
327
328
329
330
331
332
333
334
335
336
337
338
339
340
341
342
343
344
345
346
347
348
349
350
351
352
353
354
355
356
357
358
359
360
361
362
363
364
365
366
367
368
369
370
371
372
373
374
375
376
377
378
379
380
381
382
383
384
385
386
387
388
389
390
391
392
393
394
395
396
397
398
399
400
401
402
403
404
405
406
407
408
409
410
411
412
413
414
415
416
417
418
419
420
421
422
423
424
425
426
427
428
429
430
431
432
433
434
435
436
437
438
439
440
441
442
443
444
445
446
447
448
449
450
451
452
453
454
455
456
457
458
459
460
461
462
463
464
465
466
467
468
469
470
471
472
473
474
475
476
477
478
479
480
481
482
483
484
485
486
487
488
489
490
491
492
493
494
495
496
497
498
499
500
501
502
503
504
505
506
507
508
509
510
511
512
513
514
515
516
517
518
519
//! Backend - Communication Backend Abstractions
//!
//! # File
//! `crates/axonml-distributed/src/backend.rs`
//!
//! # Author
//! Andrew Jewell Sr - AutomataNexus
//!
//! # Updated
//! March 8, 2026
//!
//! # Disclaimer
//! Use at own risk. This software is provided "as is", without warranty of any
//! kind, express or implied. The author and AutomataNexus shall not be held
//! liable for any damages arising from the use of this software.

use std::collections::HashMap;
use std::sync::{Arc, Mutex};

// =============================================================================
// Reduce Operations
// =============================================================================

/// Reduction operation for collective communication.
#[derive(Debug, Clone, Copy, PartialEq, Eq)]
pub enum ReduceOp {
    /// Sum all values.
    Sum,
    /// Compute product of all values.
    Product,
    /// Find minimum value.
    Min,
    /// Find maximum value.
    Max,
    /// Compute average of all values.
    Average,
}

impl ReduceOp {
    /// Applies the reduction operation to two f32 values.
    #[must_use]
    pub fn apply_f32(&self, a: f32, b: f32) -> f32 {
        match self {
            ReduceOp::Sum => a + b,
            ReduceOp::Product => a * b,
            ReduceOp::Min => a.min(b),
            ReduceOp::Max => a.max(b),
            ReduceOp::Average => f32::midpoint(a, b),
        }
    }

    /// Applies the reduction operation to slices.
    #[must_use]
    pub fn reduce_slices(&self, slices: &[Vec<f32>]) -> Vec<f32> {
        if slices.is_empty() {
            return Vec::new();
        }

        let len = slices[0].len();
        let mut result = slices[0].clone();

        for slice in slices.iter().skip(1) {
            for (i, &val) in slice.iter().enumerate() {
                if i < len {
                    result[i] = self.apply_f32(result[i], val);
                }
            }
        }

        // For average, we need to divide by count (already averaged pairwise above)
        if *self == ReduceOp::Average && slices.len() > 1 {
            // Re-compute as actual average
            result = vec![0.0; len];
            for slice in slices {
                for (i, &val) in slice.iter().enumerate() {
                    if i < len {
                        result[i] += val;
                    }
                }
            }
            let count = slices.len() as f32;
            for val in &mut result {
                *val /= count;
            }
        }

        result
    }
}

// =============================================================================
// Backend Trait
// =============================================================================

/// Trait for distributed communication backends.
pub trait Backend: Send + Sync {
    /// Returns the name of the backend.
    fn name(&self) -> &str;

    /// Returns the rank of this process.
    fn rank(&self) -> usize;

    /// Returns the total world size.
    fn world_size(&self) -> usize;

    /// Performs all-reduce operation.
    fn all_reduce(&self, data: &mut [f32], op: ReduceOp);

    /// Broadcasts data from a source rank.
    fn broadcast(&self, data: &mut [f32], src: usize);

    /// Performs all-gather operation.
    fn all_gather(&self, send_data: &[f32], recv_data: &mut [f32]);

    /// Performs reduce-scatter operation.
    fn reduce_scatter(&self, send_data: &[f32], recv_data: &mut [f32], op: ReduceOp);

    /// Performs gather operation.
    fn gather(&self, send_data: &[f32], recv_data: &mut [f32], dst: usize);

    /// Performs scatter operation.
    fn scatter(&self, send_data: &[f32], recv_data: &mut [f32], src: usize);

    /// Performs reduce operation (result only on dst rank).
    fn reduce(&self, send_data: &[f32], recv_data: &mut [f32], dst: usize, op: ReduceOp);

    /// Synchronizes all processes.
    fn barrier(&self);

    /// Sends data to a specific rank.
    fn send(&self, data: &[f32], dst: usize, tag: usize);

    /// Receives data from a specific rank.
    fn recv(&self, data: &mut [f32], src: usize, tag: usize);
}

// =============================================================================
// SharedState for Mock Backend
// =============================================================================

/// Shared state for mock distributed communication.
#[derive(Debug)]
struct SharedState {
    /// Data buffers for each rank.
    buffers: HashMap<usize, Vec<f32>>,
    /// Barrier counter.
    barrier_count: usize,
    /// Message queue for send/recv operations.
    messages: HashMap<(usize, usize, usize), Vec<f32>>, // (src, dst, tag) -> data
}

// =============================================================================
// Mock Backend
// =============================================================================

/// A mock backend for testing distributed operations in a single process.
/// Simulates distributed communication without actual network operations.
pub struct MockBackend {
    rank: usize,
    world_size: usize,
    state: Arc<Mutex<SharedState>>,
}

impl MockBackend {
    /// Creates a collection of mock backends for testing.
    #[must_use]
    pub fn create_world(world_size: usize) -> Vec<Self> {
        let state = Arc::new(Mutex::new(SharedState {
            buffers: HashMap::new(),
            barrier_count: 0,
            messages: HashMap::new(),
        }));

        (0..world_size)
            .map(|rank| MockBackend {
                rank,
                world_size,
                state: Arc::clone(&state),
            })
            .collect()
    }

    /// Creates a single mock backend (rank 0, world size 1).
    #[must_use]
    pub fn single() -> Self {
        MockBackend::create_world(1).pop().unwrap()
    }
}

impl Backend for MockBackend {
    fn name(&self) -> &'static str {
        "mock"
    }

    fn rank(&self) -> usize {
        self.rank
    }

    fn world_size(&self) -> usize {
        self.world_size
    }

    fn all_reduce(&self, data: &mut [f32], op: ReduceOp) {
        let mut state = self.state.lock().unwrap();

        // Store this rank's data
        state.buffers.insert(self.rank, data.to_vec());

        // Check if all ranks have submitted
        if state.buffers.len() == self.world_size {
            // Perform reduction
            let all_data: Vec<Vec<f32>> = (0..self.world_size)
                .map(|r| state.buffers.get(&r).cloned().unwrap_or_default())
                .collect();

            let reduced = op.reduce_slices(&all_data);

            // Update all buffers with result
            for r in 0..self.world_size {
                state.buffers.insert(r, reduced.clone());
            }
        }

        // Get result for this rank
        if let Some(result) = state.buffers.get(&self.rank) {
            for (i, &val) in result.iter().enumerate() {
                if i < data.len() {
                    data[i] = val;
                }
            }
        }

        // Clear buffers if this is the last rank to read
        if state.buffers.len() == self.world_size {
            state.buffers.clear();
        }
    }

    fn broadcast(&self, data: &mut [f32], src: usize) {
        let mut state = self.state.lock().unwrap();

        if self.rank == src {
            // Source rank stores its data
            state.buffers.insert(0, data.to_vec());
        }

        // Get broadcast data
        if let Some(src_data) = state.buffers.get(&0) {
            for (i, &val) in src_data.iter().enumerate() {
                if i < data.len() {
                    data[i] = val;
                }
            }
        }
    }

    fn all_gather(&self, send_data: &[f32], recv_data: &mut [f32]) {
        let mut state = self.state.lock().unwrap();

        // Store this rank's data
        state.buffers.insert(self.rank, send_data.to_vec());

        // Check if all ranks have submitted
        if state.buffers.len() == self.world_size {
            // Concatenate all data in rank order
            let chunk_size = send_data.len();
            for r in 0..self.world_size {
                if let Some(data) = state.buffers.get(&r) {
                    let start = r * chunk_size;
                    for (i, &val) in data.iter().enumerate() {
                        if start + i < recv_data.len() {
                            recv_data[start + i] = val;
                        }
                    }
                }
            }
        }
    }

    fn reduce_scatter(&self, send_data: &[f32], recv_data: &mut [f32], op: ReduceOp) {
        let mut state = self.state.lock().unwrap();

        // Store this rank's data
        state.buffers.insert(self.rank, send_data.to_vec());

        // Check if all ranks have submitted
        if state.buffers.len() == self.world_size {
            // First reduce all data
            let all_data: Vec<Vec<f32>> = (0..self.world_size)
                .map(|r| state.buffers.get(&r).cloned().unwrap_or_default())
                .collect();

            let reduced = op.reduce_slices(&all_data);

            // Scatter to each rank
            let chunk_size = recv_data.len();
            let start = self.rank * chunk_size;
            let end = (start + chunk_size).min(reduced.len());

            for (i, &val) in reduced[start..end].iter().enumerate() {
                if i < recv_data.len() {
                    recv_data[i] = val;
                }
            }
        }
    }

    fn gather(&self, send_data: &[f32], recv_data: &mut [f32], dst: usize) {
        let mut state = self.state.lock().unwrap();

        // Store this rank's data
        state.buffers.insert(self.rank, send_data.to_vec());

        // Only destination rank collects
        if self.rank == dst && state.buffers.len() == self.world_size {
            let chunk_size = send_data.len();
            for r in 0..self.world_size {
                if let Some(data) = state.buffers.get(&r) {
                    let start = r * chunk_size;
                    for (i, &val) in data.iter().enumerate() {
                        if start + i < recv_data.len() {
                            recv_data[start + i] = val;
                        }
                    }
                }
            }
        }
    }

    fn scatter(&self, send_data: &[f32], recv_data: &mut [f32], src: usize) {
        let state = self.state.lock().unwrap();

        // Only source rank has full data
        if self.rank == src {
            // Scatter to all (in mock, we copy our portion)
            let chunk_size = recv_data.len();
            let start = self.rank * chunk_size;
            let end = (start + chunk_size).min(send_data.len());

            for (i, &val) in send_data[start..end].iter().enumerate() {
                recv_data[i] = val;
            }
        }
        drop(state);

        // Others would receive via message passing in real impl
    }

    fn reduce(&self, send_data: &[f32], recv_data: &mut [f32], dst: usize, op: ReduceOp) {
        let mut state = self.state.lock().unwrap();

        // Store this rank's data
        state.buffers.insert(self.rank, send_data.to_vec());

        // Only destination rank reduces
        if self.rank == dst && state.buffers.len() == self.world_size {
            let all_data: Vec<Vec<f32>> = (0..self.world_size)
                .map(|r| state.buffers.get(&r).cloned().unwrap_or_default())
                .collect();

            let reduced = op.reduce_slices(&all_data);

            for (i, &val) in reduced.iter().enumerate() {
                if i < recv_data.len() {
                    recv_data[i] = val;
                }
            }
        }
    }

    fn barrier(&self) {
        let mut state = self.state.lock().unwrap();
        state.barrier_count += 1;

        // Reset when all have arrived
        if state.barrier_count == self.world_size {
            state.barrier_count = 0;
        }
    }

    fn send(&self, data: &[f32], dst: usize, tag: usize) {
        let mut state = self.state.lock().unwrap();
        state.messages.insert((self.rank, dst, tag), data.to_vec());
    }

    fn recv(&self, data: &mut [f32], src: usize, tag: usize) {
        let mut state = self.state.lock().unwrap();
        if let Some(msg) = state.messages.remove(&(src, self.rank, tag)) {
            for (i, &val) in msg.iter().enumerate() {
                if i < data.len() {
                    data[i] = val;
                }
            }
        }
    }
}

// =============================================================================
// Tests
// =============================================================================

#[cfg(test)]
mod tests {
    use super::*;

    #[test]
    fn test_reduce_op_sum() {
        let op = ReduceOp::Sum;
        assert_eq!(op.apply_f32(1.0, 2.0), 3.0);
    }

    #[test]
    fn test_reduce_op_product() {
        let op = ReduceOp::Product;
        assert_eq!(op.apply_f32(2.0, 3.0), 6.0);
    }

    #[test]
    fn test_reduce_op_min() {
        let op = ReduceOp::Min;
        assert_eq!(op.apply_f32(2.0, 3.0), 2.0);
    }

    #[test]
    fn test_reduce_op_max() {
        let op = ReduceOp::Max;
        assert_eq!(op.apply_f32(2.0, 3.0), 3.0);
    }

    #[test]
    fn test_reduce_slices_sum() {
        let op = ReduceOp::Sum;
        let slices = vec![vec![1.0, 2.0], vec![3.0, 4.0], vec![5.0, 6.0]];
        let result = op.reduce_slices(&slices);
        assert_eq!(result, vec![9.0, 12.0]);
    }

    #[test]
    fn test_reduce_slices_average() {
        let op = ReduceOp::Average;
        let slices = vec![vec![1.0, 2.0], vec![3.0, 4.0]];
        let result = op.reduce_slices(&slices);
        assert_eq!(result, vec![2.0, 3.0]);
    }

    #[test]
    fn test_mock_backend_single() {
        let backend = MockBackend::single();
        assert_eq!(backend.rank(), 0);
        assert_eq!(backend.world_size(), 1);
        assert_eq!(backend.name(), "mock");
    }

    #[test]
    fn test_mock_backend_world() {
        let backends = MockBackend::create_world(4);
        assert_eq!(backends.len(), 4);

        for (i, b) in backends.iter().enumerate() {
            assert_eq!(b.rank(), i);
            assert_eq!(b.world_size(), 4);
        }
    }

    #[test]
    fn test_mock_all_reduce() {
        // Note: In a real distributed system, all_reduce would be called from different
        // processes simultaneously. The mock backend simulates a single process,
        // so values remain unchanged when called sequentially from same thread.
        let backend = MockBackend::single();

        let mut data = vec![1.0, 2.0];
        backend.all_reduce(&mut data, ReduceOp::Sum);

        // With single rank, values remain the same
        assert_eq!(data, vec![1.0, 2.0]);
    }

    #[test]
    fn test_mock_broadcast() {
        let backends = MockBackend::create_world(2);

        let mut data0 = vec![1.0, 2.0, 3.0];
        let mut data1 = vec![0.0, 0.0, 0.0];

        // Broadcast from rank 0
        backends[0].broadcast(&mut data0, 0);
        backends[1].broadcast(&mut data1, 0);

        assert_eq!(data0, vec![1.0, 2.0, 3.0]);
        assert_eq!(data1, vec![1.0, 2.0, 3.0]);
    }

    #[test]
    fn test_mock_send_recv() {
        let backends = MockBackend::create_world(2);

        // Send from rank 0 to rank 1
        let send_data = vec![1.0, 2.0, 3.0];
        backends[0].send(&send_data, 1, 0);

        // Receive on rank 1
        let mut recv_data = vec![0.0, 0.0, 0.0];
        backends[1].recv(&mut recv_data, 0, 0);

        assert_eq!(recv_data, vec![1.0, 2.0, 3.0]);
    }

    #[test]
    fn test_mock_barrier() {
        let backends = MockBackend::create_world(2);

        // Both call barrier
        backends[0].barrier();
        backends[1].barrier();

        // Should not deadlock
    }
}